«Ανάσα» 121 εκατ. δικαιωμάτων εκπομπών CO2 για τις ευρωπαϊκές βιομηχανίες

Body

Σε προσωρινή συμφωνία για την αύξηση των δωρεάν δικαιωμάτων εκπομπών του άνθρακα προς ενεργοβόρους βιομηχανικούς κλάδους κατέληξαν στις 12 Νοεμβρίου το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Η ρύθμιση αφορά την περίοδο 2026-2030 και είναι για τις εγκαταστάσεις που υπάγονται στους δείκτες αναφοράς θερμότητας και καυσίμων του Συστήματος Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών (ETS).

.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του Συμβουλίου, προβλέπεται συνολικό απόθεμα περίπου 121 εκατομμυρίων δωρεάν δικαιωμάτων. Στο ETS, κάθε δικαίωμα αντιστοιχεί σε έναν τόνο εκπομπών άνθρακα.

Γιατί κρίθηκε αναγκαία η αναθεώρηση

Η συμφωνία ακολουθεί την τακτική επικαιροποίηση, τον Ιούνιο του 2026, των δεικτών αναφοράς θερμότητας και καυσίμων για την περίοδο 2026–2030. Η μείωση της δωρεάν κατανομής που προέκυπτε από την επικαιροποίηση προκάλεσε ανησυχίες σε βιομηχανικούς φορείς και κράτη-μέλη. Έτσι, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε σχετική πρόταση τον Ιούλιο του 2026, προκειμένου να αντιμετωπιστούν αυτές οι ανησυχίες. Ο κίνδυνος «διαρροής άνθρακα» αφορά τη μεταφορά βιομηχανικής παραγωγής σε χώρες εκτός ΕΕ με λιγότερο αυστηρούς κανόνες για το κλίμα.

Από τα 88 στα 121 εκατ.

Η αρχική πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αφορούσε περίπου 88 εκατομμύρια δικαιώματα, με βάση τους υφιστάμενους κανόνες του ETS. Κατά τις διαπραγματεύσεις προστέθηκαν άλλα 28 εκατομμύρια, τα οποία είχαν μείνει αδιάθετα επειδή ορισμένες εγκαταστάσεις δεν πληρούσαν τις προϋποθέσεις του συστήματος, όπως οι υποχρεώσεις για ενεργειακούς ελέγχους και σχέδια κλιματικής ουδετερότητας.

Παράλληλα, η συμφωνία προβλέπει τη δημιουργία ειδικού αποθέματος πέντε εκατομμυρίων δικαιωμάτων για ιδιαίτερα εκτεθειμένους, ενεργοβόρους κλάδους. Με όσα δικαιώματα δεν χρησιμοποιηθούν, σύμφωνα με την ανακοίνωση του Συμβουλίου της ΕΕ, τα αχρησιμοποίητα δικαιώματα του ειδικού αποθέματος θα στηρίξουν επενδύσεις του Ταμείου Εκσυγχρονισμού (Modernisation Fund) και έργα του Ταμείου Καινοτομίας (Innovation Fund) σε κλάδους που υπάγονται στο ETS.

Ποιες βιομηχανίες αφορά, όμως, η συμφωνία; Μεταξύ των κλάδων που χρησιμοποιούν τους συγκεκριμένους δείκτες αναφοράς βρίσκονται η χημική βιομηχανία, η παραγωγή χαρτοπολτού και χαρτιού, η επεξεργασία τροφίμων και ποτών, η κεραμική βιομηχανία και η υαλουργία. Παράλληλα, στο ευρωπαϊκό σύστημα ETS χρησιμοποιούνται και 52 ειδικοί δείκτες αναφοράς προϊόντων, εκτός των δεικτών θερμότητας και καυσίμων στους οποίους επικεντρώνεται η συμφωνία.

Ανταγωνιστικότητα και πράσινη μετάβαση

Στη σημασία της συμφωνίας για τις ευρωπαϊκές βιομηχανίες στάθηκε ο υπουργός Κλίματος, Ενέργειας και Περιβάλλοντος της Ιρλανδίας, Darragh O’Brien, επισημαίνοντας ότι η αύξηση των δωρεάν δικαιωμάτων εκπομπών έχει στόχο τη διατήρηση της ανταγωνιστικότητας των ενεργοβόρων κλάδων, αλλά και της παραγωγικής δραστηριότητας εντός της ΕΕ.

Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά: «Μέσω αυτής της συμφωνίας θα αυξήσουμε άμεσα τα δωρεάν δικαιώματα εκπομπών για ζωτικής σημασίας ενεργοβόρους κλάδους που υπάγονται στους εναλλακτικούς δείκτες αναφοράς θερμότητας και καυσίμων του ETS και στηρίζουν την ευρωπαϊκή οικονομία. Η τροποποίηση αυτή θα προσφέρει στη βιομηχανία την προβλεψιμότητα που χρειάζεται για τη βιώσιμη μετάβαση, διατηρώντας παράλληλα την ανταγωνιστικότητά της και την παραγωγή εντός της ΕΕ».

Αρθρογράφος
Κύριος χαρακτηρισμός περιεχομένου
Image
Βιομηχανία
Επικεφαλίδα

Η ΕΕ επιχειρεί να στηρίξει τις ενεργοβόρες βιομηχανίες, αυξάνοντας τα δωρεάν δικαιώματα εκπομπών για την περίοδο 2026-2030. Ποιους κλάδους αφορά και πώς προκύπτουν τα 121 εκατ. δικαιώματα.