Συγκλονισμένο παραμένει το πανελλήνιο με τη ξαφνική έκρηξη στη μπισκοτοβιομηχανία ΒΙΟΛΑΝΤΑ στα Τρίκαλα, τα ξημερώματα της 26ης Ιανουαρίου, η οποία στέρησε τη ζωή από πέντε εργαζόμενες. Το τραγικό γεγονός ανοίγει εκ νέου τη συζήτηση γύρω από τα εργατικά ατυχήματα, την ποιότητα των μέτρων ασφαλείας των εγκαταστάσεων, αλλά και τη γενικότερη ποιότητα της εργασίας στην Ελλάδα του 2026.
.
200 νεκροί σε ένα χρόνο καταγράφονται από τον ΟΣΕΤΕΕ
Τέτοια εποχή πριν από έναν ακριβώς χρόνο, η μέτρηση των εργατικών ατυχημάτων στη χώρα μας ήταν επίσης αποκαρδιωτική και επίφοβη για το μέλλον. Μέχρι τις 7 Φεβρουαρίου του 2025 είχαν καταγραφεί ήδη 22 νεκροί σε χώρους εργασίας, όπως είχαμε γράψει στο www.esgstories.gr. Από τότε μέχρι σήμερα, η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) και η Ομοσπονδία Συλλόγων Εργαζομένων Τεχνικών Επιχειρήσεων Ελλάδας (ΟΣΕΤΕΕ) διαφωνούν σχετικά με τον πραγματικό απολογισμό των θανατηφόρων ατυχημάτων. Η Στατιστική Αρχή για το 2025 αναφέρει περίπου 50 νεκρούς συνολικά, ενώ ο ΟΣΕΤΕΕ 200 – μια διαφορά που χρήζει προσεκτικής και – κυρίως – διαφανούς εξέτασης από τις αρμόδιες αρχές.
Από την πλευρά της Επιθεώρησης Εργασίας, τα ευρήματα επίσης συγκλίνουν στην ύπαρξη έντονης αυξητικής τάσης των ατυχημάτων στην Ελλάδα. Όπως έχουμε γράψει και στο παρελθόν, το 2021 καταγράφηκαν 11.957 ατυχήματα, ο αριθμός εκτοξεύτηκε στα 14.388 την επόμενη χρονιά, κινήθηκε αυξητικά και το 2023 τερματίζοντας στα 14.920, ενώ για το 2024 μέχρι τον Ιούνιο καταγράφονταν σχεδόν 44 ατυχήματα την ημέρα. Αξίζει, επίσης, να σημειώσουμε ότι σύμφωνα με τα στοιχεία της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας (ILO) κάθε χρόνο καταγράφονται περίπου 2.300.000 θάνατοι ή ατυχήματα που αφήνουν μόνιμες ασθένειες και προκαλούνται εντός του χώρου εργασίας. Όσο για την Ευρώπη, τα στοιχεία της EUROSTAT αναφέρουν περίπου 3.000–4.000 θανάτους ετησίως.
Το γράμμα του Νόμου και η αντίδραση της ΒΙΟΛΑΝΤΑ
Σύμφωνα με τον Κώδικα Εργατικού Δικαίου (Π.Δ. 62/2025) και τις ενσωματωμένες διατάξεις του Ν. 551/1915, το ύψος της αποζημίωσης σε περίπτωση θανάτου ισούται με τους μισθούς πέντε ετών, ενώ ο εργοδότης είναι υποχρεωμένος να καλύψει τα ιατρικά και φαρμακευτικά έξοδα, όπως επίσης και έξοδα νοσηλείας (σε περιπτώσεις μη θανατηφόρων περιστατικών) και κηδείας στα θανατηφόρα ατυχήματα.
Η εταιρία ΒΙΟΛΑΝΤΑ ανακοίνωσε εχθές τη στήριξη των οικογενειών των θυμάτων, τόσο στο πλαίσιο που ορίζει ο νόμος, όσο και πέρα από αυτό. Συγκεκριμένα η ανακοίνωση προβλέπει:
«- Σταθερή μηνιαία οικονομική ενίσχυση προς τις οικογένειες, ισόποση με το μισθό που λάμβαναν οι εργαζόμενες, έως την ηλικία που θα συμπλήρωναν τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις συνταξιοδότησης.
-Μηνιαία οικονομική ενίσχυση για τα ανήλικα παιδιά των οικογενειών που επλήγησαν για τη στήριξη των εξόδων διαβίωσης έως και την ενηλικίωσή τους.
-Άμεση καταβολή ποσού ισόποσου με έξι (6) μηνιαίους μισθούς, για τη κάλυψη των άμεσων εξόδων των οικογενειών
Παράλληλα, η εταιρία θέτει σε λειτουργία γραμμή ψυχολογικής υποστήριξης, με τη συνδρομή εξειδικευμένων ψυχολόγων και παιδοψυχολόγων, τόσο για τις οικογένειες που επλήγησαν όσο και για το σύνολο των εργαζομένων της εταιρείας που βιώνουν τις συνέπειες αυτής της τραγωδίας, και θα παρέχει όλες τις υπηρεσίες ψυχολογικής στήριξης που θα είναι απαραίτητες».
Τι μας «διδάσκει» ο πυλώνας Social του ESG;
Κάθε φορά που μελετάμε ένα νέο εκτεταμένο εργατικό ατύχημα, είναι αδύνατον να μην σκεφθούμε την εφαρμογή των ESG κριτηρίων και την πραγματική ή πλασματική υιοθέτησή τους από το ελληνικό (και όχι μόνο) επιχειρείν. Είναι, σαφώς, παράδοξο, την ίδια στιγμή που η τάση είναι «στήριξη και φροντίδα των εργαζομένων», να παρατηρούμε εκτόξευση των εγχώριων ατυχημάτων, κάτι που μας καλεί επειγόντως να ανατρέξουμε ξανά στη κατηγορία Health & Safety των reports, να μελετήσουμε την ποιότητα και την εφαρμογή των προτύπων, αλλά και την ωρίμανση των ESG αξιών εντός των οργανισμών.
«Το Health & Safety καταλαμβάνει το μεγαλύτερο κομμάτι του Social πεδίου στις αναφορές και είναι λογικό», μας εξηγεί η Μαριέττα Δοξοπούλου, Co-CEO της Yodiwo και Διευθύντρια στον τομέα Συμβουλευτικής Εταιρικών Χρηματοοικονομικών και Βιωσιμότητας της EUROCORP. «Στις αναφορές συναντάμε ουσιαστικά τρεις μεγάλες κατηγορίες: Πολιτικές, Διαδικασίες και Μετρήσεις», προσθέτει και μας αναλύει πως στην πρώτη κατηγορία δίνονται οι βασικοί στόχοι, στη δεύτερη ο τρόπος με τον οποίο θα επιτευχθούν και στη τρίτη όλα τα μετρητικά: από το πλήθος των ατυχημάτων, μέχρι τον χρόνο που έχασε κάποιος απ’ την εργασία του εξαιτίας λ.χ. ενός ατυχήματος.
Το τραγικό συμβάν στη μπισκοτοβιομηχανία είναι ακόμα ένα καμπανάκι πως η προστασία του εργαζόμενου στη χώρα μας υπολείπεται, ακόμα και αν η οποιαδήποτε εταιρική οντότητα έχει τις καλύτερες προθέσεις. Σε ένα περιβάλλον πολύπλοκων διεργασιών, σε ένα δαιδαλώδες πλάνο παραγωγής, η Ασφάλεια οφείλει να αποτελεί τη πρώτη μέριμνα. Ίσως (και το ελπίζουμε) η τεχνολογική εξέλιξη, η τεχνητή νοημοσύνη, φέρει συστήματα που να ελαχιστοποιούν τους κινδύνους και να προλαβαίνουν ακόμα και τα ανθρώπινα λάθη. Μέχρι τότε, οργανισμοί, σωματεία εργαζομένων και Πολιτεία καλούνται να δώσουν μαζί τη μάχη της διαφύλαξης της ποιότητας εργασίας από κοινό – και όχι αντίπαλο – στρατόπεδο.
INFO:
Την Τρίτη 3 Φεβρουαρίου θα υπάρξει Πανελλαδική απεργία στον κλάδο τροφίμων και ποτών, όπως προκήρυξε η Πανελλήνια Ομοσπονδία Εργατοτεχνιτών και Υπαλλήλων Γάλακτος Τροφίμων και Ποτών, με αφορμή το θανατηφόρο δυστύχημα στο εργοστάσιο της ΒΙΟΛΑΝΤΑ στα Τρίκαλα.
Γιατί ΕΛΣΤΑΤ, ΟΣΕΤΕΕ και Επιθεώρηση Εργασίας δίνουν διαφορετικούς αριθμούς – Τι αποκαλύπτει το ESG για την ασφάλεια στην εργασία;