El Niño: Οι τράπεζες επανεξετάζουν δάνεια και κινδύνους ζημιών

Η αυξανόμενη ένταση του El Niño αρχίζει να περνά από τα μετεωρολογικά μοντέλα στα τραπεζικά χαρτοφυλάκια, καθώς χρηματοπιστωτικοί όμιλοι εξετάζουν τον αντίκτυπο ακραίων καιρικών φαινομένων στην πιστοληπτική ικανότητα επιχειρήσεων και νοικοκυριών.

.

Σύμφωνα με το Bloomberg, τράπεζες με πελάτες σε περιοχές που βρίσκονται στην πορεία του φαινομένου αξιολογούν πλέον τόσο τις πιθανές ζημιές όσο και αλλαγές στους όρους χρηματοδότησης.

Η BBVA, η οποία εκτός από την Ισπανία έχει σημαντική παρουσία σε Περού, Αργεντινή και Κολομβία, έχει ζητήσει από τις τοπικές ομάδες διαχείρισης κινδύνου να εξετάσουν τα δανειακά χαρτοφυλάκια, καθώς το El Niño σε συνδυασμό με την παγκόσμια υπερθέρμανση δημιουργεί ένα ιδιαίτερα σύνθετο περιβάλλον φυσικών κινδύνων. Μεταξύ των μέτρων που μπορεί να εξεταστούν για τους περισσότερο ευάλωτους πελάτες περιλαμβάνεται και η αναδιάρθρωση χρέους.

Η τράπεζα αναφέρει ότι τα δεδομένα που συγκεντρώνει χρησιμοποιούνται ήδη στη συγκεκριμένη διαδικασία διαχείρισης κινδύνου και, όταν ολοκληρωθεί η ανάλυση, θα κοινοποιηθούν στους πελάτες στο πλαίσιο της συμβουλευτικής της δραστηριότητας.

Ξηρασίες και πλημμύρες

Το El Niño συνδέεται με τη θέρμανση των υδάτων στον τροπικό Ειρηνικό και ήδη προκαλεί ξηρασίες και πλημμύρες που επηρεάζουν τις καλλιέργειες. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Μετεωρολογικό Οργανισμό, η Νότια Αφρική και η Νοτιοανατολική Ασία αντιμετωπίζουν αυξημένους κινδύνους, ενώ σε τμήματα της Λατινικής Αμερικής οι πιθανές επιπτώσεις περιλαμβάνουν τόσο ξηρασία όσο και πλημμυρικά φαινόμενα. Οι ανησυχίες των τραπεζών ακολουθούν τις προειδοποιήσεις διαχειριστών κεφαλαίων ότι ένας ιδιαίτερα ισχυρός κύκλος El Niño μπορεί να προκαλέσει διαταραχές στις αγορές εμπορευμάτων, να ενισχύσει τον πληθωρισμό και να επιβαρύνει τα εμπορικά ισοζύγια.

Πίεση και από τις ευρωπαϊκές εποπτικές απαιτήσεις

Οι τράπεζες της Ευρωπαϊκής Ένωσης βρίσκονται υπό αυξημένη εποπτική πίεση να καταγράφουν και να δημοσιοποιούν φυσικούς κλιματικούς κινδύνους στο πλαίσιο των απαιτήσεων του Pillar 3. Η Grace Osborne, αναλύτρια βιώσιμης χρηματοδότησης στο Bloomberg Intelligence, εκτιμά ότι αυξάνεται ο κίνδυνος οι ευρωπαϊκές τράπεζες να χρειαστεί να προσφέρουν περιόδους αναστολής αποπληρωμών σε αγροτικά δάνεια έπειτα από σοβαρά κλιματικά γεγονότα, ιδίως λόγω του μεγάλου ασφαλιστικού κενού στον ευρωπαϊκό αγροτικό τομέα.

Η Danske Bank επισημαίνει ότι οι επιπτώσεις του El Niño δεν περιορίζονται στις επιχειρήσεις που βρίσκονται γεωγραφικά στις πληττόμενες περιοχές. Εταιρείες με έδρα αλλού μπορεί να επηρεαστούν μέσω των εφοδιαστικών αλυσίδων τους, με τις μεταφορές και τα logistics να περιλαμβάνονται στους κλάδους που ενδέχεται να βρεθούν υπό πίεση.

JPMorgan και Citi εξετάζουν τον αντίκτυπο στην οικονομία

Αναλυτές της JPMorgan Chase και της Citigroup έχουν επίσης δημοσιεύσει έρευνες που συνδέουν το El Niño όχι μόνο με κινδύνους στη γεωργία, στα εμπορεύματα και στην ενέργεια, αλλά και με ευρύτερες οικονομικές επιπτώσεις.

Ο Sebastian Werner, επικεφαλής σχεδιασμού σεναρίων κλιματικού κινδύνου στη Citi, επισημαίνει ότι ο ευρέως χρησιμοποιούμενος δείκτης Oceanic Niño Index δεν αποτυπώνει όλες τις πτυχές του φαινομένου, γεγονός που αυξάνει τη δυσκολία στη μοντελοποίηση του κινδύνου.

Credicorp: Άμεσα εκτεθειμένο το 9% του χαρτοφυλακίου

Ορισμένες τράπεζες έχουν ήδη προχωρήσει σε ποσοτικοποίηση της έκθεσής τους. Η Credicorp, με έδρα τη Λίμα, είχε εκτιμήσει τον Αύγουστο ότι περίπου 9% του δανειακού της χαρτοφυλακίου είναι άμεσα εκτεθειμένο σε πελάτες που κινδυνεύουν από τις συνέπειες του El Niño.

Τον ίδιο μήνα, ο οικονομικός διευθυντής της Banco do Brasil, Marco Geovanne Tobias da Silva, είχε δηλώσει ότι η τράπεζα παρακολουθεί στενά τις επιπτώσεις του φαινομένου. Η Intercorp Financial Services, ένας από τους μεγαλύτερους χρηματοπιστωτικούς ομίλους του Περού, έχει ήδη εισαγάγει ειδικούς όρους δανείων για πελάτες στους κλάδους της αλιείας και της γεωργίας. Στα διαθέσιμα εργαλεία περιλαμβάνονται περίοδοι χάριτος και αναδιαρθρώσεις αποπληρωμών.

Standard Chartered: Αξιολόγηση σε επίπεδο πελάτη

Η Standard Chartered, με σημαντική παρουσία στην Αφρική, τη Μέση Ανατολή και την Ασία, έχει επίσης ξεκινήσει πιο λεπτομερή αξιολόγηση του κινδύνου.

Η Karen Wilkinson, παγκόσμια επικεφαλής κλιματικού κινδύνου, βιωσιμότητας και κινδύνου φήμης, ανέφερε ότι η τράπεζα έχει πραγματοποιήσει ανάλυση σε επίπεδο χαρτοφυλακίου για τις δραστηριότητες εταιρικής και επενδυτικής τραπεζικής και πλέον ενσωματώνει τα αποτελέσματα στις αξιολογήσεις κλιματικού κινδύνου για μεμονωμένους πελάτες.

Παράλληλα, παρακολουθεί φυσικούς κινδύνους που συνδέονται με το El Niño, όπως πλημμύρες, καταιγίδες και θερμική καταπόνηση, σε βασικές εγκαταστάσεις και κέντρα δεδομένων.

CaixaBank: Περιορισμένη συνολική έκθεση

Η ανάλυση του Bloomberg Intelligence δείχνει ότι, εκτός από την BBVA, τόσο η CaixaBank όσο και η Banco Santander διαθέτουν αγροτικά χαρτοφυλάκια με σημαντική έκθεση σε φυσικούς κινδύνους. Η Julia Lucena, υπεύθυνη κλιματικού κινδύνου της CaixaBank, ανέφερε ότι οι ευαίσθητες εκθέσεις αντιστοιχούν περίπου στο 60% των δανείων προς γεωργία, κτηνοτροφία και αλιεία.

Ωστόσο, οι συγκεκριμένοι κλάδοι αντιστοιχούν σε λιγότερο από 1% του συνολικού δανειακού χαρτοφυλακίου της τράπεζας, με αποτέλεσμα η συνολική έκθεση στον φυσικό κίνδυνο να θεωρείται περιορισμένη.

Η CaixaBank έχει αναπτύξει πλαίσιο για την αξιολόγηση της επίδρασης ακραίων καιρικών γεγονότων σε βασικούς δείκτες πιστωτικού κινδύνου, όπως η πιθανότητα αθέτησης υποχρεώσεων και το ύψος της ζημιάς σε περίπτωση αθέτησης.

Santander: 1,7 δισ. ευρώ αγροτικών δανείων σε φυσικό κίνδυνο

Η Santander αξιολογεί τους κλιματικούς κινδύνους υπό διαφορετικά σενάρια και χρονικούς ορίζοντες, πραγματοποιώντας ειδικές αναλύσεις όταν συμβαίνουν σημαντικά γεγονότα. Η τράπεζα διαθέτει 1,7 δισ. ευρώ δανείων προς γεωργία, δασοκομία και αλιεία που είναι εκτεθειμένα σε φυσικό κίνδυνο. Το ποσό αντιστοιχεί στο 56% του συγκεκριμένου χαρτοφυλακίου.

Η Santander αναφέρει ότι επικεντρώνεται στην πρόβλεψη, την προετοιμασία και την ικανότητα αντίδρασης. Έχει επίσης εγκαταστήσει μηχανισμούς έγκαιρης προειδοποίησης, μεταξύ των οποίων εβδομαδιαία δελτία καιρού και μηνιαίες ενημερώσεις για το El Niño, ώστε οι αρμόδιες ομάδες να εντοπίζουν περιοχές και πελάτες που ενδέχεται να επηρεαστούν.

 BBVA: Δύο φάσεις για το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης

Η BBVA σχεδιάζει να παρακολουθεί τις επιπτώσεις του El Niño σε δύο στάδια. Στην πρώτη φάση θα πραγματοποιούνται ποσοτικές αναλύσεις με βάση ιστορικά δεδομένα, συγκρίνοντας ουδέτερες κλιματικές περιόδους με τα ισχυρότερα επεισόδια El Niño που έχουν καταγραφεί.

Η δεύτερη φάση προβλέπει την ενσωμάτωση εποχικών μετεωρολογικών μοντέλων και μηνιαίες ενημερώσεις κρίσιμων μεταβλητών, με στόχο τη δημιουργία συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης για την προετοιμασία των πελατών απέναντι σε ακραία καιρικά φαινόμενα.

Η τράπεζα χαρακτηρίζει την εφαρμογή πειραματική, σημειώνοντας ότι θα λειτουργήσει ταυτόχρονα ως δοκιμή και επικύρωση των μοντέλων για μελλοντικές χρήσεις.

Η εικόνα που διαμορφώνεται δείχνει ότι ο φυσικός κλιματικός κίνδυνος αρχίζει να ενσωματώνεται πιο άμεσα στις πιστωτικές αποφάσεις των τραπεζών, από την αξιολόγηση της πιθανότητας αθέτησης μέχρι τη δυνατότητα αλλαγής των όρων αποπληρωμής όταν ένα ακραίο καιρικό γεγονός πλήττει έναν πελάτη ή έναν ολόκληρο κλάδο.

Πηγή: Bloomberg