Οι επιπτώσεις του Super El Niño μπορούν να μεταδοθούν από τη γεωργική παραγωγή και την ηλεκτροπαραγωγή στις τιμές των εμπορευμάτων, στον πληθωρισμό και στη νομισματική πολιτική, σύμφωνα με ανάλυση της AllianceBernstein.
.
Στο άρθρο Super El Niño: The 30,000-Foot View for Investors, οι Patrick O’Connell, Sara Rosner και Katrina Butt εξετάζουν πώς οι μεταβολές στις βροχοπτώσεις και στις θερμοκρασίες επηρεάζουν επιχειρήσεις, κρατικούς εκδότες και αποτιμήσεις. Υποστηρίζουν ότι η φυσική έκθεση αποτελεί μόνο την αφετηρία: καθοριστικό είναι πώς η διαταραχή περνά στην οικονομία και ποιοι παράγοντες ενισχύουν ή απορροφούν τις επιπτώσεις της.
Το El Niño εμφανίζεται συνήθως κάθε δύο έως επτά χρόνια, χαρακτηρίζεται από ασυνήθιστα θερμά επιφανειακά ύδατα στον ανατολικό τροπικό Ειρηνικό και διαρκεί κατά κανόνα εννέα έως 12 μήνες. Σύμφωνα με έρευνα που πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με το Columbia Climate School, οι ιστορικά υψηλές παγκόσμιες θερμοκρασίες περιπλέκουν το σημερινό επεισόδιο, το οποίο οι συντάκτες περιγράφουν ως Super El Niño με περιορισμένα προηγούμενα και επιπτώσεις που πιθανότατα θα γίνονται αισθητές και το 2027.
Διαφορετικές επιπτώσεις στη γεωργία και στα εμπορεύματα
Οι μεταβολές των βροχοπτώσεων μπορούν να επηρεάσουν τις αποδόσεις των καλλιεργειών, την προσφορά, τις τιμές και τη μεταφορά προϊόντων στις αγορές. Η ευαισθησία, όμως, διαφέρει ανά προϊόν και περιοχή. Η Ινδονησία και τμήματα της νότιας Αφρικής μπορεί να αντιμετωπίσουν πιέσεις στη γεωργική παραγωγή, ενώ η ιστορική σύνδεση του El Niño με τις συνθήκες στην αμερικανική ζώνη καλαμποκιού είναι πολύ ασθενέστερη.
Η AllianceBernstein καταγράφει επίσης διαφορετικές ιστορικές αντιδράσεις των τιμών: το καουτσούκ, το λάδι καρύδας και ο καφές robusta εμφάνισαν σχετικά ισχυρές αυξήσεις κατά τη διάρκεια έντονων επεισοδίων, ενώ σιτάρι, καλαμπόκι και σόγια παρουσίασαν μικρότερη ευαισθησία. Οι συντάκτες διευκρινίζουν ότι οι ιστορικές επιδόσεις δεν εγγυώνται μελλοντικά αποτελέσματα.
Η ανάλυση δίνει μεγαλύτερη βαρύτητα στον εντοπισμό εφοδιαστικών αλυσίδων που συνδυάζουν κλιματική έκθεση, γεωγραφική συγκέντρωση και περιορισμένη ανθεκτικότητα. Η μειωμένη βροχόπτωση, για παράδειγμα, μπορεί να περιορίσει την υδροηλεκτρική παραγωγή και να αυξήσει τη ζήτηση για εναλλακτικές πηγές ενέργειας, επιβαρύνοντας υφιστάμενες ενεργειακές και γεωπολιτικές πιέσεις.
Από τις τιμές τροφίμων στα επιτόκια
Στις αγορές ομολόγων, ο μηχανισμός μετάδοσης είναι λιγότερο άμεσος. Σύμφωνα με την AllianceBernstein, τα ισχυρά επεισόδια El Niño δεν έχουν εμφανίσει σαφή ιστορική σχέση μεταξύ της έντασης του φαινομένου και του συνολικού πιστωτικού κινδύνου των αναδυόμενων αγορών. Τα κρατικά spreads επηρεάζονται από ευρύτερους οικονομικούς, δημοσιονομικούς και πολιτικούς παράγοντες.
Ωστόσο, διαταραχές στις καλλιέργειες ή στην υδροηλεκτρική παραγωγή μπορούν να αυξήσουν τις τιμές τροφίμων και ηλεκτρικής ενέργειας, επηρεάζοντας τον πληθωρισμό και τις αποφάσεις των κεντρικών τραπεζών. Οι πρώτες επιδράσεις μπορεί να εμφανιστούν στα εγχώρια επιτόκια και στα νομίσματα, ενώ οι συνέπειες για την πιστοληπτική ικανότητα εξαρτώνται από το κατά πόσο επιβαρύνεται η δημοσιονομική θέση.
Η Κολομβία συνδυάζει έκθεση στην υδροηλεκτρική ενέργεια και ευαισθησία στις τιμές τροφίμων. Ο Ισημερινός αντιμετωπίζει κινδύνους πλημμύρας και ξηρασίας για τη γεωργία και τις υποδομές, ενώ στη Ζάμπια η εξάρτηση από την υδροηλεκτρική παραγωγή συνδέεται με την εξόρυξη χαλκού και την παραγωγή αραβοσίτου. Παρόμοια καιρικά φαινόμενα μπορούν επομένως να προκαλέσουν διαφορετικές οικονομικές επιπτώσεις.
Οι εταιρικές αναφορές σχεδόν τριπλασιάστηκαν
Περίπου 275 εταιρείες αναφέρθηκαν στο El Niño σε ανακοινώσεις και παρουσιάσεις αποτελεσμάτων μόνο το δεύτερο τρίμηνο του 2026, σχεδόν τριπλάσιες σε σχέση με τον αριθμό που καταγράφηκε στην κορύφωση του ισχυρού επεισοδίου του 2023–2024.
Η έκθεση στο φαινόμενο, πάντως, δεν αρκεί για την αξιολόγηση του επενδυτικού κινδύνου. Η AllianceBernstein αναφέρει ότι, σε επαφές της με κρατική υδροηλεκτρική εταιρεία στη Νότια Αμερική, διαπίστωσε πως προληπτικά μέτρα αποθήκευσης είχαν διατηρήσει τους ταμιευτήρες κατά μέσο όρο στο 82,2% της χωρητικότητάς τους, έναντι εθνικού μέσου όρου 79%. Η διαθεσιμότητα αυτή στήριζε τόσο την παραγωγή της εταιρείας όσο και το δημόσιο σύστημα.
Σε διαφορετικό παράδειγμα, ιαπωνική εταιρεία στιγμιαίων ζυμαρικών παρουσίαζε αύξηση κερδών ανά μετοχή σε κάθε κύκλο El Niño κατά τον οποίο οι καλύτερες συνθήκες καλλιέργειας ενίσχυαν τις αποδόσεις του σιταριού και μείωναν το κόστος της πρώτης ύλης. Αντίθετα, οι θερμότεροι χειμώνες έχουν ιστορικά πιέσει τα κέρδη εταιρειών κοινής ωφέλειας στη Βόρεια Αμερική, περιορίζοντας τη ζήτηση θέρμανσης.
Η ανθεκτικότητα καθορίζει την επίδραση στα κέρδη
Για παραγωγούς τροφίμων και εταιρείες ενέργειας, η αντιστάθμιση κινδύνων, η διαφοροποίηση προμηθευτών, η δυνατότητα μετακύλισης κόστους, το μείγμα παραγωγής και οι συμβατικές προστασίες καθορίζουν πόσο ισχυρά περνά μια φυσική διαταραχή στα οικονομικά αποτελέσματα.
Οι συντάκτες υπογραμμίζουν και τη χρονική διάσταση: οι φυσικές επιπτώσεις μπορεί να προηγηθούν σημαντικά των χρηματοοικονομικών συνεπειών. Προτείνουν επομένως παρακολούθηση της μετάδοσης από την κλιματική έκθεση στις εφοδιαστικές αλυσίδες, στις τιμές, στον πληθωρισμό και στην πολιτική, με αξιολόγηση της διαφοροποίησης και της ισχύος των ισολογισμών.
Η AllianceBernstein εξετάζει πώς το Super El Niño επηρεάζει γεωργία, ενέργεια, πληθωρισμό, ομόλογα και εταιρικά αποτελέσματα.