Η άνοδος της θερμοκρασίας λόγω της κλιματικής κρίσης δεν επηρεάζει μόνο το περιβάλλον, αλλά και την καθημερινή φυσική δραστηριότητα, με σοβαρές επιπτώσεις για τη δημόσια υγεία. Νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Lancet Global Health προειδοποιεί ότι η αυξανόμενη ζέστη καθιστά την άσκηση δυσάρεστη ή ακόμη και επικίνδυνη σε πολλές περιοχές του πλανήτη.
.
Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από 156 χώρες για την περίοδο 2000–2022 και εκτίμησαν ότι κάθε επιπλέον μήνας με μέση θερμοκρασία άνω των 27,8°C οδηγεί σε αύξηση της σωματικής αδράνειας κατά περίπου 1,5 ποσοστιαία μονάδα παγκοσμίως. Στις χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, η αύξηση αυτή φτάνει έως και τις 1,85 μονάδες.
Η μείωση της φυσικής δραστηριότητας συνδέεται άμεσα με αυξημένο κίνδυνο για καρδιαγγειακά νοσήματα, διαβήτη τύπου 2, ορισμένες μορφές καρκίνου και ψυχικές διαταραχές. Ήδη, η σωματική αδράνεια ευθύνεται για περίπου το 5% των θανάτων ενηλίκων παγκοσμίως, ενώ περίπου το ένα τρίτο του παγκόσμιου πληθυσμού δεν καλύπτει τις συστάσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για εβδομαδιαία άσκηση.
Σύμφωνα με τις προβλέψεις της μελέτης, η επιδείνωση της κατάστασης έως το 2050 θα μπορούσε να οδηγήσει σε περίπου 500.000 επιπλέον πρόωρους θανάτους ετησίως, καθώς και σε απώλειες παραγωγικότητας ύψους 2,4 έως 3,68 δισ. δολαρίων.
Οι μεγαλύτερες αυξήσεις στη σωματική αδράνεια αναμένονται σε θερμές περιοχές, όπως η Κεντρική Αμερική, η Καραϊβική, η ανατολική υποσαχάρια Αφρική και η νοτιοανατολική Ασία, όπου η αδράνεια μπορεί να αυξηθεί πάνω από 4 ποσοστιαίες μονάδες τον μήνα.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι το ζήτημα δεν είναι μόνο περιβαλλοντικό, αλλά και κοινωνικό. Οι περιοχές που πλήττονται περισσότερο είναι συχνά εκείνες με περιορισμένη πρόσβαση σε υποδομές, όπως κλιματιζόμενους χώρους άσκησης ή ασφαλείς εναλλακτικές δραστηριότητες. Παράλληλα, η μελέτη καταγράφει μεγαλύτερη αύξηση της αδράνειας στις γυναίκες, λόγω τόσο φυσιολογικών όσο και κοινωνικών παραγόντων.
Όπως τονίζεται, η φυσική δραστηριότητα πρέπει πλέον να αντιμετωπίζεται ως ζήτημα δημόσιας υγείας που επηρεάζεται άμεσα από το κλίμα και όχι αποκλειστικά ως ατομική επιλογή. Η προσαρμογή απαιτεί παρεμβάσεις όπως η δημιουργία πιο «δροσερών» πόλεων με περισσότερους χώρους πρασίνου και σκίασης, η ανάπτυξη υποδομών για ασφαλή άσκηση σε συνθήκες καύσωνα και η παροχή σαφών οδηγιών προστασίας για τους πολίτες.
Η μελέτη υπογραμμίζει ότι, σε έναν θερμότερο πλανήτη, η δυνατότητα διατήρησης ενός ενεργού τρόπου ζωής θα εξαρτάται όλο και περισσότερο από τον σχεδιασμό των πόλεων, τις κοινωνικές υποδομές και την πολιτική προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή.
Πηγή: The Guardian / Lancet Global Health
Η μείωση της φυσικής δραστηριότητας συνδέεται άμεσα με αυξημένο κίνδυνο για καρδιαγγειακά νοσήματα, διαβήτη τύπου 2, ορισμένες μορφές καρκίνου και ψυχικές διαταραχές.