Μια πρώτη στο είδος της παγκόσμια έρευνα για τον ρόλο του κινηματογράφου και της τηλεόρασης στη διαμόρφωση της κλιματικής συνείδησης βρίσκεται σε εξέλιξη, επιχειρώντας να αποτυπώσει πώς οι επαγγελματίες της οπτικοακουστικής βιομηχανίας αντιλαμβάνονται τις δυνατότητες, αλλά και τα εμπόδια, της κλιματικής αφήγησης.
.
Η «Global Climate Content Survey», που ξεκίνησε στις 21 Ιανουαρίου 2026, υλοποιείται από την Ipsos για λογαριασμό της Entertainment & Culture for Climate Action (ECCA) Film & Television Alliance, μιας συμμαχίας που έχει συγκροτηθεί από τα Ηνωμένα Έθνη στο πλαίσιο της Σύμβασης-Πλαισίου του ΟΗΕ για την Κλιματική Αλλαγή. Πρόκειται για την πρώτη διεθνή, συστηματική προσπάθεια καταγραφής των απόψεων δημιουργών, παραγωγών και στελεχών της βιομηχανίας γύρω από το πώς ενσωματώνεται το κλίμα στις ιστορίες που αφηγούνται οι οθόνες.
Η έρευνα επικεντρώνεται στις αντιλήψεις των επαγγελματιών για την κλιματική αφήγηση, με ιδιαίτερη έμφαση στα εμπόδια που περιορίζουν την παραγωγή σχετικού περιεχομένου. Μεταξύ των βασικών πεδίων διερεύνησης περιλαμβάνονται οι χρηματοδοτικές δυσκολίες, ο ρόλος των επιτροπών κινηματογράφου, η πρόσβαση σε πόρους και η στάση των αγορών απέναντι σε έργα με κλιματικό αποτύπωμα. Σύμφωνα με πληροφορίες από τους διοργανωτές, τόσο κινηματογραφικές επιτροπές όσο και υπηρεσίες των Ηνωμένων Εθνών παρακολουθούν στενά τα αποτελέσματα, με στόχο να αξιοποιηθούν για τη διαμόρφωση πολιτικών στήριξης έργων που σχετίζονται με την κλιματική κρίση.
Σε ένα περιβάλλον όπου το κλίμα και η βιωσιμότητα έχουν μετατραπεί σε πολιτικά φορτισμένα ζητήματα, η έρευνα έρχεται να αποτυπώσει τις πραγματικές στάσεις της βιομηχανίας απέναντι σε ένα θέμα για το οποίο υπάρχει ευρεία επιστημονική συναίνεση: ότι η καύση ορυκτών καυσίμων οδηγεί σε αύξηση της θερμοκρασίας με εκτεταμένες περιβαλλοντικές, κοινωνικές και οικονομικές συνέπειες.
Τα τελευταία χρόνια, οργανισμοί όπως το BAFTA μέσω του προγράμματος albert στο Ηνωμένο Βασίλειο και η πρωτοβουλία Climate Spring έχουν εντείνει τις συζητήσεις εντός της βιομηχανίας για τον τρόπο με τον οποίο το κλίμα μπορεί να ενσωματωθεί στην αφήγηση. Παράλληλα, παραγωγοί και τηλεοπτικοί σταθμοί εμφανίζονται ολοένα και πιο δεκτικοί στην ένταξη κλιματικών θεμάτων σε προγράμματα όλων των ειδών και όχι μόνο στη μυθοπλασία.
Η θεματολογία, σύμφωνα με τους διοργανωτές της έρευνας, έχει αρχίσει να μετατοπίζεται από τις ακραίες, αποκαλυπτικές απεικονίσεις προς πιο σύνθετες και διαφοροποιημένες αφηγήσεις, που επιχειρούν να προσεγγίσουν το κλίμα όχι μόνο ως απειλή, αλλά και ως κοινωνικό, οικονομικό και πολιτισμικό ζήτημα.
Το ερωτηματολόγιο απευθύνεται σε επαγγελματίες του κλάδου και εξετάζει, μεταξύ άλλων, σε ποιο βαθμό έχουν συμμετάσχει σε έργα που άγγιξαν το θέμα του κλίματος, αν θεωρούν ότι η κλιματική αφήγηση μπορεί να ενισχύσει την ευαισθητοποίηση του κοινού και ποιοι παράγοντες θα τους παρακινούσαν να ενσωματώσουν πιο συστηματικά τέτοια θέματα στο έργο τους.
Η έρευνα διεξάγεται σε 15 γλώσσες και θα παραμείνει ανοιχτή έως τα τέλη Φεβρουαρίου, ενώ τα αποτελέσματα αναμένεται να δημοσιοποιηθούν την άνοιξη. Όπως επισημαίνουν οι διοργανωτές στην πρόσκλησή τους προς τη βιομηχανία, ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις απαντήσεις ανθρώπων που διαμορφώνουν το περιεχόμενο, όπως σεναριογράφοι, σκηνοθέτες, παραγωγοί, δημιουργοί, showrunners και στελέχη ανάθεσης προγραμμάτων. Όλες οι απαντήσεις θα παραμείνουν εμπιστευτικές και θα χρησιμοποιηθούν για την καλύτερη κατανόηση του τρόπου με τον οποίο μπορεί να υποστηριχθεί η παραγωγή περισσότερων κλιματικά σχετικών ιστοριών και να μειωθεί το περιβαλλοντικό αποτύπωμα των ίδιων των παραγωγών.
Η πρωτοβουλία εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο ενίσχυσης της παρουσίας του κλίματος στον οπτικοακουστικό χώρο. Τα τελευταία χρόνια, διοργανώσεις όπως η COP και η New York Climate Week φιλοξενούν συστηματικά συζητήσεις με τη συμμετοχή κινηματογραφιστών, τηλεοπτικών δικτύων, πλατφορμών και χρηματοδοτών. Στην πιο πρόσφατη COP, η ECCA παρουσίασε ειδικό πρόγραμμα προβολών, ενώ στο πλαίσιο της New York Climate Week συμμετείχαν εταιρείες όπως το Netflix, το National Geographic και η NBC Universal.
Η έρευνα υποστηρίζεται, μεταξύ άλλων, από τη Futerra Solutions Union, μια βρετανική μη κερδοσκοπική οργάνωση που εστιάζει στον ρόλο της κουλτούρας στη διαμόρφωση των δημόσιων συζητήσεων για την κλιματική αλλαγή. Σύμφωνα με τους διοργανωτές, στόχος είναι να δημιουργηθεί ένα τεκμηριωμένο υπόβαθρο για την ανάπτυξη εργαλείων, πολιτικών και χρηματοδοτικών μηχανισμών που θα διευκολύνουν την παραγωγή περιεχομένου με σαφή κλιματικό προσανατολισμό.
Σε μια περίοδο όπου η κλιματική κρίση διαμορφώνει ολοένα και περισσότερο το παγκόσμιο πολιτικό και οικονομικό περιβάλλον, η πρωτοβουλία επιχειρεί να διερευνήσει αν και πώς η αφήγηση της οθόνης μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης για αλλαγή στάσεων, συμπεριφορών και, ενδεχομένως, πολιτικών επιλογών.
Πηγή: Deadline,
Παγκόσμια έρευνα της Ipsos καταγράφει τα εμπόδια και τις ευκαιρίες.