Απεργίες ταξί: Όταν η πράσινη μετάβαση συγκρούεται με την οικονομική βιωσιμότητα

Οι μεγάλες απεργιακές κινητοποιήσεις των οδηγών ταξί που εντάθηκαν από την προηγούμενη εβδομάδα, έρχονται να μας υπενθυμίσουν το κόστος της ενεργειακής μετάβασης, η οποία παρότι αναγκαία απαιτεί σύμπνοια και συντονισμό μεταξύ Πολιτείας και πολιτών. Μια εξίσωση η οποία σπανίως λύνεται εύκολα.

.

Ελλάδα και αυτοκίνηση: Οι εκπομπές και η αναγκαιότητα

Ας ξεκινήσουμε από τα δεδομένα. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (Απρίλιος 2025), την περίοδο 2021–2022 περίπου το 28% των εγχώριων εκπομπών CO₂ προερχόταν από τις οδικές μεταφορές. Πρόκειται για 16–17 μεγατόνους CO₂, ποσοστό που κατατάσσει την Ελλάδα στην υψηλότερη θέση των Βαλκανίων— συγκρίσιμη μόνο με τη Ρουμανία.

Το εύρημα δεν προκαλεί έκπληξη. Δεν αποτελεί απλώς αποτύπωση του ότι «ο Έλληνας αγαπά το αυτοκίνητο», αλλά κυρίως ότι η ελληνική οικονομία είναι δομικά εξαρτημένη από τη μετακίνηση. Ο τουρισμός, το εμπόριο, οι υπηρεσίες, όλα κινούνται σε τέσσερις τροχούς. Μην ξεχνάμε, ότι αποκλειστικά το 2025, η χώρα υποδέχθηκε πάνω από 37 εκατομμύρια τουρίστες, αυξημένους κατά 5% σε σχέση με το 2024. Μόνο και μόνο η μεταφορά αυτών των ανθρώπων από αεροδρόμια και λιμάνια προς τα κέντρα των προορισμών τους αναδεικνύει τον νευραλγικό ρόλο του αυτοκινήτου — και ειδικότερα του ταξί — στην λειτουργία της ελληνικής οικονομίας.

Διάσταση μεταξύ Υπουργείου και οδηγών ταξί

Σε αυτό το πλαίσιο, η Ελλάδα αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα χώρας όπου η ενεργειακή μετάβαση είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τον εξηλεκτρισμό του στόλου. Κάπως έτσι έρχεται και ο νόμος του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, που «ενόχλησε» τα ταξί και προβλέπει ότι από την 1η Ιανουαρίου 2026, κάθε νέα ταξινόμηση ταξί θα αφορά αποκλειστικά ηλεκτρικό όχημα (BEV).

Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι μέσα στο 2026, 270 ταξί των οποίων οι άδειες λήγουν, υποχρεούνται είτε να αντικατασταθούν με ηλεκτροκίνητα είτε να διακόψουν τη λειτουργία τους. Σύμφωνα με επιβεβαιωμένες πληροφορίες του www.esgstories.gr από το Υπουργείο Μεταφορών, έως το τέλος του 2027 αναμένονται επιπλέον 300 λήξεις αδειών, οι οποίες επίσης θα απαιτούν αντικατάσταση με BEV.

Από την πλευρά τους, όμως, οι οδηγοί —και κυρίως οι ιδιοκτήτες— ταξί μιλούν για έναν βίαιο εξηλεκτρισμό, που δεν λαμβάνει υπόψη ούτε τα λειτουργικά χαρακτηριστικά του επαγγέλματος ούτε την ωριμότητα των υποδομών. Βασικό αίτημα των κινητοποιήσεων είναι η μετάθεση της υποχρεωτικότητας στο 2030 ή ακόμη και στο 2035, όταν —όπως υποστηρίζουν— η τεχνολογία και το δίκτυο φόρτισης θα είναι επαρκώς ανεπτυγμένα.

Το τριπλό πρόβλημα του εξηλεκτρισμού των ταξί

Τα ταξί βρίσκονται σήμερα αντιμέτωπα με ένα πρόβλημα που σύντομα θα αγγίξει το σύνολο των Ελλήνων σε μια σειρά από κλάδους: πώς εξισορροπείται η πράσινη μετάβαση με την οικονομική βιωσιμότητα;

Όπως εξηγεί στο www.esgstories.gr ο πρόεδρος του  Συνδικάτου Αυτοκινητιστών Ταξί Αττικής  (ΣΑΤΑ), Θύμιος Λυμπερόπουλος, το σημερινό οικοσύστημα της ελληνικής ηλεκτροκίνησης είναι «σχεδόν απαγορευτικό» για τον επαγγελματία οδηγό. «Τα αυτοκίνητα αυτά δεν έχουν τις δυνατότητες που χρειάζεται ένας επαγγελματίας προς το παρόν. Με τα ηλεκτρικά, χάνεται αμέσως η δυνατότητα για διπλή βάρδια, αλλά και για μακρινές διαδρομές. Εάν στο πεντάωρο της εργασίας μου έχω εκτάκτως πελάτη που θέλει μια μεταφορά της τάξης Αθήνα-Σπάρτη, και οδηγώ ηλεκτρικό, απλώς δεν θα μπορέσω να εκτελέσω το δρομολόγιο. Ούτε πολλοί σταθμοί φόρτισης υπάρχουν, ούτε είναι γρήγορη η φόρτιση ώστε να εξυπηρετείται η ανάγκη μας» σημειώνει.

Στο πρόβλημα της αυτονομίας προστίθεται το κόστος συντήρησης και ασφάλισης. Ο κ. Λυμπερόπουλος κάνει λόγο για «εξωφρενικά ακριβά ανταλλακτικά» και για ασφαλιστικές που «δεν καλύπτουν μεικτή ασφάλιση στα BEV». Παράλληλα, αναφέρεται σε συναδέλφους του που επένδυσαν σε ηλεκτρικά οχήματα και βρέθηκαν αντιμέτωποι με πολύμηνες καθυστερήσεις στην εύρεση ανταλλακτικών. «Δεν μπορείς να δουλεύεις με αυτή την ανασφάλεια», τονίζει.

Πόσο εφικτή είναι η συνδιαμόρφωση;

Το βασικό αίτημα των οδηγών, λοιπόν, παραμένει να «παγώσει» το νομοσχέδιο και να μπορέσει το κυβερνητικό σχήμα να κατανοήσει τις πραγματικές ανάγκες του κλάδου. Οδηγοί με τους οποίους μιλήσαμε, μεταφέρουν ένα κλίμα «απεργιών μέχρι τέλους, κατά το μοντέλο των αγροτικών κινητοποιήσεων», κάνοντας λόγο για υπαρξιακό κίνδυνο του κλάδου.

Ωστόσο, πηγές του Υπουργείου Μεταφορών αναφέρουν στο www.esgstories.gr ότι υπάρχει τακτική επικοινωνία με την Ομοσπονδία ΠΟΕΙΤΑ και ότι μόνο ο ΣΑΤΑ αρνείται τις τελευταίες μέρες να προσέλθει στον διάλογο. Ο υφυπουργός Μεταφορών, Κωνσταντίνος Κυρανάκης, μάλιστα, στην τελευταία του συνέντευξη στο ΣΚΑΙ υποστήριξε πως ο κλάδος είχε έγκαιρη προειδοποίηση: «Το 2021 ψηφίστηκε ένας νόμος που έλεγε πως σε 5 χρόνια, όποιο νέο ταξί μπαίνει θα πρέπει να είναι ηλεκτροκίνητο. Σε αυτά τα πέντε χρόνια οι ταξιτζήδες άλλαξαν πάρα πολλοί τα οχήματά τους, παίρνοντας άλλα 15 χρόνια παράταση. Έχουν μείνει από τους 27.000, 270 οι οποίοι υποχρεωτικά πρέπει να αλλάξουν. Από αυτούς εξαιρούνται όσοι είναι κοντά στη σύνταξη».

Νοείται ESG χωρίς κοινωνικό συμβόλαιο;

Η υπόθεση των ταξί αναδεικνύει με τον πιο καθαρό τρόπο ένα κλασικό πρόβλημα της ενεργειακής μετάβασης: οι στόχοι τίθενται σωστά, αλλά τα εργαλεία εφαρμογής υστερούν. Όσο και αν ο εξηλεκτρισμός του στόλου είναι αναγκαίος για την επίτευξη των κλιματικών στόχων της χώρας, η μετάβαση πρέπει να φέρει εξίσου την σφραγίδα των επαγγελματιών, ειδάλλως κινδυνεύει να παραμείνει κενό γράμμα.

Σε όρους ESG, η σημερινή αναταραχή στον κλάδο των ταξί ακουμπάει και στους τρεις πυλώνες: περιβάλλον, κοινωνίας και διακυβέρνησης. Αναδεικνύει ένα σημαντικό κενό εμπιστοσύνης μεταξύ πολιτών και Πολιτείας γύρω από τη μετάβαση. Ένα κενό το οποίο μπορεί να γεφυρωθεί μόνο με ρεαλισμό, συνδιαμόρφωση και προσεκτική προσαρμογή των ευρωπαϊκών πολιτικών στην ελληνική πραγματικότητα. Η μόνη βεβαιότητα που έχουμε προς το παρόν παραμένει: μια πετυχημένη ενεργειακή μετάβαση μπορεί να υλοποιηθεί μόνο κατόπιν της διαμόρφωσης ενός νέου κοινωνικού συμβολαίου, στο οποίο ο πολίτης γίνεται συνεργός και ωφελούμενος της «πράσινης εποχής» και όχι μόνο χρηματοδότης της.

INFO:

Η απεργία των ταξί συνεχίζεται αύριο, για ακόμα 48 ώρες. Η Γενική Συνέλευση του κλάδου που θα πραγματοποιηθεί αύριο το πρωί θα θέσει το πλαίσιο για τα επόμενα βήματα με το ΣΑΤΑ να επιμένει πως οι κινητοποιήσεις δεν θα λήξουν εάν δεν υποχωρήσει το Υπουργείο.