Πρωταθλήτρια η Ελλάδα στο Fast Tech: Αγοράζουμε φθηνά ηλεκτρονικά αλλά με ποιο περιβαλλοντικό κόστος;

Ένας φορτιστής των 5 ευρώ, ένα οικονομικό ζευγάρι ακουστικά, ένα ηλεκτρονικό gadget που σύντομα καταλήγει ξεχασμένο σε κάποιο συρτάρι. Μικρές, καθημερινές αγορές που σπάνια μας προβληματίζουν για τη διάρκεια ζωής τους ή το περιβαλλοντικό τους αποτύπωμα. Πρόκειται για το λεγόμενο Fast Tech, τη «γρήγορη τεχνολογία», που ακολουθεί μια λογική αντίστοιχη της γρήγορης μόδας: χαμηλές τιμές, εύκολη πρόσβαση και συχνή αντικατάσταση.

. 

Σε αυτή τη νέα καταναλωτική τάση, η Ελλάδα καταγράφει την υψηλότερη επίδοση μεταξύ 12 ευρωπαϊκών χωρών, σύμφωνα με τη μελέτη Fast Tech Consumer Study του WEEE Forum (WEEE Forum – Fast Tech Consumer Study), που δημοσιεύθηκε το 2026.

Συγκεκριμένα, το 88,8% των ερωτηθέντων στην Ελλάδα αγόρασε τουλάχιστον μία φθηνή ηλεκτρονική συσκευή το προηγούμενο δωδεκάμηνο, έναντι 77,6% στο συνολικό δείγμα της έρευνας. Παράλληλα, το 95,6% δήλωσε ότι έχει πραγματοποιήσει κάποια τέτοια αγορά στο παρελθόν.

Ακολουθούν η Ιρλανδία με 87,7% και η Ρουμανία με 86,6%, ενώ στον αντίποδα βρίσκονται η Ολλανδία με 70,1% και η Γαλλία με 70,6%.

Τι αγοράζουν περισσότερο οι Έλληνες

Η έρευνα εξετάζει τρεις βασικές κατηγορίες οικονομικών ηλεκτρονικών προϊόντων: φορτιστές και είδη φωτισμού κάτω των 10 ευρώ, μικρές συσκευές τεχνολογίας κάτω των 20 ευρώ και ηλεκτρονικά gadgets καθημερινής χρήσης αντίστοιχης αξίας.

Στην Ελλάδα, το 80,3% των συμμετεχόντων αγόρασε προϊόντα φόρτισης ή φωτισμού το προηγούμενο δωδεκάμηνο, ενώ το 70,1% προμηθεύτηκε ηλεκτρονικά gadgets και το 62,8% μικρές συσκευές τεχνολογίας, όπως ακουστικά, power banks και αξεσουάρ υπολογιστών.

Η χώρα καταγράφει επίσης το υψηλότερο ποσοστό κατοχής μικρών συσκευών τεχνολογίας, στο 82,2%.

Τα στοιχεία αποτυπώνουν πόσο βαθιά έχουν ενσωματωθεί οι οικονομικές ηλεκτρονικές συσκευές στην καθημερινή κατανάλωση. Το ερώτημα, ωστόσο, είναι τι συμβαίνει όταν σταματούν να λειτουργούν.

Χαμηλή τιμή, μικρή διάρκεια ζωής και εύκολη αντικατάσταση

Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα ευρήματα της έρευνας είναι ότι οι καταναλωτές φαίνεται να αποδέχονται την περιορισμένη διάρκεια ζωής των προϊόντων Fast Tech.

Στο συνολικό δείγμα των 12 χωρών, το 57,9% των αγοραστών θυμάται τουλάχιστον μία συσκευή που απορρίφθηκε έπειτα από χρήση έως έξι μηνών. Παρ’ όλα αυτά, το 60,9% δηλώνει ικανοποιημένο από τις αγορές του.

Η εξήγηση βρίσκεται στις χαμηλές προσδοκίες που συνοδεύουν ένα φθηνό προϊόν. Για πολλούς καταναλωτές, αρκεί να εξυπηρετήσει μια άμεση ανάγκη, ακόμη κι αν χρειαστεί σύντομα αντικατάσταση.

Άλλωστε, το 55,2% επιλέγει Fast Tech κυρίως λόγω τιμής. Και ενώ το 80,3% δηλώνει πρόθυμο να πληρώσει περισσότερα για τουλάχιστον ορισμένα προϊόντα μεγαλύτερης αντοχής, το 59,1% θα αγόραζε ξανά μια αντίστοιχη οικονομική συσκευή εάν η προηγούμενη χαλούσε.

Το αθέατο περιβαλλοντικό κόστος

Αυτή η ευκολία αντικατάστασης έχει περιβαλλοντικές συνέπειες. Κάθε νέα συσκευή απαιτεί πρώτες ύλες και ενέργεια για την παραγωγή της, ενώ η σύντομη χρήση της αυξάνει την πίεση στη διαχείριση ηλεκτρονικών αποβλήτων.

Ωστόσο, οι καταναλωτές δεν συνδέουν πάντα τη μικρή διάρκεια ζωής με το περιβαλλοντικό αποτύπωμα. Παρότι το 45,8% θεωρεί ότι τα προϊόντα Fast Tech αντέχουν λιγότερο από τις ακριβότερες εναλλακτικές, μόλις το 21% πιστεύει ότι είναι περισσότερο επιβλαβή για το περιβάλλον.

Ακόμη πιο αποκαλυπτική είναι η εικόνα της απόρριψης. Στο συνολικό δείγμα, το 29,3% δηλώνει ότι κρατά στο σπίτι συσκευές που δεν χρησιμοποιεί, ενώ το 22,5% έχει πετάξει τέτοια προϊόντα στα κοινά απορρίμματα και το 20,8% σε κάδους πλαστικών.

Την ίδια στιγμή, το 27,4% έχει χρησιμοποιήσει κέντρα ανακύκλωσης ή δημοτικές εγκαταστάσεις συλλογής και το 18,9% σημεία συλλογής σε καταστήματα. Οι απαντήσεις δεν είναι αμοιβαία αποκλειόμενες, καθώς ένας καταναλωτής μπορεί να έχει διαχειριστεί διαφορετικές συσκευές με διαφορετικό τρόπο.

Η σύγχυση παραμένει σημαντική: ακόμη και μεταξύ όσων χρησιμοποιούν αποκλειστικά ακατάλληλους τρόπους απόρριψης, το 20,6% θεωρεί ότι έτσι προστατεύει το περιβάλλον.

Η λύση βρίσκεται και στην ανακύκλωση

Τι γίνεται όμως με τις μικρές συσκευές όταν σταματήσουν να λειτουργούν; Η απάντηση δεν βρίσκεται στον κάδο των κοινών απορριμμάτων, ούτε στον μπλε κάδο ανακύκλωσης συσκευασιών. Όπως επισημαίνει η Ανακύκλωση Συσκευών Α.Ε., ο κανόνας είναι απλός: ό,τι μπαίνει στην πρίζα ή λειτουργεί με μπαταρία, όσο μικρό κι αν είναι, ανακυκλώνεται. Οι συσκευές αυτές περιέχουν μέταλλα, πλαστικά και άλλα υλικά που μπορούν να ανακτηθούν και να επιστρέψουν στην παραγωγή ως δευτερογενείς πρώτες ύλες. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στις συσκευές με μπαταρίες λιθίου, καθώς η λανθασμένη απόρριψή τους μπορεί να προκαλέσει ακόμη και πυρκαγιά κατά τη συλλογή και επεξεργασία των αποβλήτων. Στην Ελλάδα, η Ανακύκλωση Συσκευών Α.Ε. διαθέτει δίκτυο περισσότερων από 16.000 σημείων συλλογής, τα οποία μπορούν να εντοπίσουν οι πολίτες μέσω του electrocycle.gr. Έτσι, ακόμη και ένας χαλασμένος φορτιστής ή ένα παλιό ζευγάρι ακουστικά μπορεί, αντί να καταλήξει στα σκουπίδια, να αποτελέσει πηγή πολύτιμων υλικών για νέα προϊόντα.