Αύξηση κατανάλωσης νερού 6%, αποθέματα στα 720 εκατομμύρια κυβικά μέτρα και ένα φιλόδοξο επενδυτικό πλάνο 2,5 δισεκατομμυρίων ευρώ που απαντά στη μεγαλύτερη υδατική πρόκληση της σύγχρονης ιστορίας της Αθήνας. Αυτή ήταν η εικόνα που σκιαγράφησε ο Γιώργος Σαχίνης, Διευθυντής Στρατηγικής και Καινοτομίας της ΕΥΔΑΠ, στη συζήτηση που διεξήχθη εχθές στο πλαίσιο της ημερίδας «Νερό σε κρίση» που πραγματοποιήθηκε στις 19 Μαρτίου στο Ίδρυμα Βασίλη και Ελίζας Γουλανδρή, από το HeDA Sustainability Committee, υπό την αιγίδα της Ολλανδικής Πρεσβείας στην Ελλάδα.
.
Σε fireside chat με τη Φαίδρα Μαυρογιώργη, Διευθύντρια του ESG Stories, ο Σαχίνης δεν απέκρυψε τη σοβαρότητα της κατάστασης: η Αττική βρίσκεται σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης λειψυδρίας, καθώς η Ελλάδα κατατάσσεται δεύτερη σε υδατικό στρες στην Ευρώπη, αμέσως μετά την Κύπρο. Ωστόσο, για πρώτη φορά μετά από χρόνια, τα νέα είναι σχετικά ενθαρρυντικά: «Φέτος είναι η πρώτη χρονιά που είμαστε καλύτερα από την προηγούμενη», δήλωσε ο ίδιος, αποδίδοντας τη βελτίωση στις βροχοπτώσεις και στην έγκαιρη προετοιμασία της εταιρείας.
«Ήμασταν έτοιμοι να μην βρέξει καθόλου μέσα στη χρονιά»
Από το 2021, η ΕΥΔΑΠ καταγράφει ετήσια μείωση αποθεμάτων κατά 250 εκατομμύρια κυβικά μέτρα. Παρά την αύξηση της κατανάλωσης, τα αποθέματα σήμερα ανέρχονται στα 720 εκατ. κυβικά μέτρα — έναν αριθμό που η ΕΥΔΑΠ δεν θεωρεί ικανοποιητικό, αλλά τον αξιολογεί ως σαφή βελτίωση έναντι της προηγούμενης χρονιάς. Ο Σαχίνης τόνισε ότι η εταιρεία είχε ήδη σενάρια για παρατεταμένη ξηρασία: «Ήμασταν έτοιμοι για το ενδεχόμενο να μη βρέξει».
Ακριβώς αυτή η αντίληψη κινδύνου οδήγησε στον επιταχυνόμενο σχεδιασμό επενδύσεων ύψους 2,5 δισεκατομμυρίων ευρώ σε ορίζοντα δεκαετίας. Κρίσιμο στοιχείο για τους καταναλωτές: τουλάχιστον το 50% των επενδύσεων θα χρηματοδοτηθεί εξωτερικά — κυρίως από ευρωπαϊκούς πόρους — χωρίς να επιβαρυνθεί ο Αθηναίος πολίτης. Και αυτό ενώ η Αθήνα παραμένει η ευρωπαϊκή πόλη με τα φθηνότερα τιμολόγια νερού, σαφώς κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Ψυττάλεια 3: Το μεγαλεπήβολο έργο-σταθμός
Αναμφίβολα το σημαντικότερο αναγγελθέν έργο είναι το Ψυττάλεια 3 — ένα νέο Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων που, εφόσον υλοποιηθεί σύμφωνα με το σχεδιασμό, θα καταστεί το δεύτερο μεγαλύτερο στην Ευρώπη. Το έργο βρίσκεται ακόμα στη φάση της μελέτης, αλλά φέρει χαρακτήρα επείγοντος λόγω της υδατικής ανάγκης της περιοχής. Το υφιστάμενο ΚΕΛΨ λειτουργεί από το 1994 και αποτελεί ήδη έναν από τους μεγαλύτερους βιολογικούς καθαρισμούς της Ευρώπης, επεξεργαζόμενο εκατοντάδες χιλιάδες κυβικά μέτρα λυμάτων ημερησίως.
Επαναχρησιμοποίηση νερού και αποκεντρωμένη διαχείριση
Πέρα από τα «σκληρά» έργα υποδομής, η ΕΥΔΑΠ επενδύει στη λογική «κάθε χρήση χρειάζεται το κατάλληλο νερό»: επεξεργασμένο νερό για άρδευση και βιομηχανική χρήση, πόσιμο νερό μόνο για οικιακή κατανάλωση. Στο ίδιο πλαίσιο, η αποκεντρωμένη διαχείριση λυμάτων — σε συνεργασία με το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο — αποτελεί ένα από τα πιο ενδιαφέροντα πεδία ανάπτυξης κατά τα λεγόμενα του διευθυντή καινοτομίας της ΕΥΔΑΠ.
Στον ορίζοντα βρίσκεται και η ίδρυση ενός Aqua Knowledge Hub, ενός κόμβου γνώσης και δεδομένων για τη διαχείριση υδάτων, ο οποίος δεν έχει ακόμα επισημοποιηθεί. Η ΕΥΔΑΠ διαθέτει ήδη βάση δεδομένων εξοικονόμησης νερού, την οποία μοιράζεται με εταίρους. Ο κ.Σαχίνης τόνισε επίσης την ενεργό συμμετοχή της ΕΥΔΑΠ στο Water Europe, τον κορυφαίο ευρωπαϊκό φορέα για τη διαχείριση υδάτων, σηματοδοτώντας την πρόθεση της εταιρείας να ηγηθεί — και όχι απλώς να ακολουθήσει — τις ευρωπαϊκές εξελίξεις στον τομέα.
Στην ημερίδα «Νερό σε κρίση» βρέθηκε ο Διευθυντής Στρατηγικής και Καινοτομίας της ΕΥΔΑΠ, ο οποίος τοποθετήθηκε για το Ψυττάλεια 3, καθώς ανήγγειλε και τη δημιουργία ενός hub γνώσης για το νερό, με «αττική» σφραγίδα.