Η μετάβαση της μόδας σε πιο βιώσιμα υλικά δεν εξαρτάται μόνο από την τεχνολογική καινοτομία. Εξαρτάται και από το αν οι ίδιοι οι designers μπορούν —και θέλουν— να τα χρησιμοποιήσουν δημιουργικά και σε εμπορική κλίμακα.
.
Αυτό είναι το στοίχημα πίσω από το Wardrobe Edition, τη νέα πρωτοβουλία του Material Innovation Lab της Kering σε συνεργασία με την πλατφόρμα S Style, η οποία θα παρουσιαστεί τον Σεπτέμβριο στο Milan Fashion Week.
Το Material Innovation Lab, που στεγάζεται στα κεντρικά γραφεία της Kering στο Μιλάνο, διαθέτει περισσότερα από 8.000 δείγματα βιώσιμων υλικών από πάνω από 600 κατασκευαστές και innovators. Η συλλογή έχει δημιουργηθεί μέσα σε 13 χρόνια, μέσα από διαδικασίες εντοπισμού, αξιολόγησης και πιλοτικών εφαρμογών νέων υλικών.
Το πρόβλημα, σύμφωνα με τον διευθυντή του MIL Christian Tubito, είναι ότι πολλά από αυτά τα υλικά δυσκολεύονται να περάσουν από το στάδιο του πειραματισμού στη μαζικότερη χρήση.
Οι designers έχουν πολύ συγκεκριμένες απαιτήσεις ως προς την υφή, την κίνηση και τη συμπεριφορά ενός υλικού, ενώ τα χρονικά περιθώρια μέσα στον κύκλο της μόδας για πειραματισμό είναι περιορισμένα. Ακόμη και καλά χρηματοδοτούμενες startups υλικών έχουν δυσκολευτεί τα τελευταία χρόνια να εξασφαλίσουν επαρκή ζήτηση από μεγάλα brands.
Το Wardrobe Edition επιχειρεί να γεφυρώσει αυτό το χάσμα. Δέκα ανερχόμενοι designers κλήθηκαν να δημιουργήσουν από ένα ολοκληρωμένο look χρησιμοποιώντας καινοτόμα υλικά από το χαρτοφυλάκιο του Kering MIL. Σε αντίθεση με άλλα incubation programmes, οι designers αμείφθηκαν για τη συμμετοχή τους και παράλληλα έλαβαν business και marketing υποστήριξη.
Μεταξύ των συμμετεχόντων, ο Παλαιστίνιος designer Ayham Hassan χρησιμοποίησε το Lunaform της Gozen και φυτικής προέλευσης ιριδίζοντα pigments της Sparxell, ενώ η Ινδή Srushti Patil πειραματίστηκε με brewed protein της Spiber και μετάξι Taroni που παράγεται μέσω οργανικών πρακτικών σηροτροφίας.
Η λογική, όπως εξηγεί ο Tubito, είναι να δοθεί στα υλικά πραγματική μορφή και χρήση, πέρα από το να παραμένουν απλώς δείγματα σε ένα αρχείο.
Έμφαση στις εναλλακτικές του δέρματος
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται φέτος στις εναλλακτικές λύσεις για το ζωικό δέρμα, καθώς η Kering έχει θέσει ως στρατηγικό στόχο να μειώσει τη χρήση virgin animal leather κατά 30% πριν από το 2028.
Η γαλλική Matho χρησιμοποίησε το Ephea, ένα υλικό βασισμένο σε μυκήλιο που αναπτύχθηκε από την ιταλική Sqim και ήδη χρησιμοποιείται από την Bottega Veneta σε μικρά δερμάτινα είδη.
Ο Giuseppe Buccinnà συνδύασε το Planeta της Pasubio —υβριδικό υλικό που περιλαμβάνει ανακυκλωμένο πολυαμίδιο από ελαστικά στο τέλος του κύκλου ζωής τους, φυσικές πρωτεΐνες και βιοπολυμερή— με το Innovera της Modern Meadow.
Η Nathalie Chebou-Moth του brand Omôl χρησιμοποίησε επίσης μετάξι Taroni και το Elevate της Uncaged Innovations, μια εναλλακτική δέρματος που βασίζεται σε πρωτεΐνες και φυτικά συστατικά.
Το project δείχνει όμως και πόσο δύσκολη είναι στην πράξη η χρήση νέων υλικών.
Η Emma Van Engelen του Bhumi, γνωστή για τις 3D-printed τσάντες της, εργάστηκε με το BioCirflex3D της Balena, ένα βιοβασισμένο, πλήρως κομποστοποιήσιμο και ανακυκλώσιμο filament.
Οι πρώτες δοκιμές απέτυχαν επανειλημμένα, καθώς το υλικό συμπεριφερόταν πολύ διαφορετικά από τα συμβατικά filaments και μπλόκαρε τον εξοπλισμό εκτύπωσης. Χρειάστηκαν μήνες δοκιμών μέχρι να βρεθεί λειτουργική λύση.
Αντίστοιχα, ο Lorenzo Seghezzi πειραματίστηκε με το Lunaform, ένα 100% bio-based nanocellulose υλικό που παράγεται μέσω ελεγχόμενης ζύμωσης μικροοργανισμών. Στόχος του ήταν να το ενισχύσει αρκετά ώστε να μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε κορσέ, χωρίς να χαθεί η ευκαμψία και η επιφάνειά του.
Μετά από διαφορετικές τεχνικές, κατέληξε στη σύνδεση των υλικών μέσω double-sided fusible web.
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι η καινοτομία στα υλικά απαιτεί επανάληψη, αποτυχίες και τεχνική προσαρμογή. Δεν αρκεί ένα νέο υλικό να έχει καλύτερο sustainability profile· πρέπει να μπορεί να περάσει τις απαιτήσεις σχεδιασμού και παραγωγής.
Αυτό αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία σε μια περίοδο όπου η βιωσιμότητα στη μόδα βρίσκεται αντιμέτωπη με κανονιστικές ανατροπές, πολιτικό backlash και μεταβολή επιχειρηματικών προτεραιοτήτων.
Για την Kering, ο στόχος είναι να αποδειχθεί ότι τα νέα υλικά μπορούν να σταθούν και δημιουργικά.
Οι ανερχόμενοι designers θεωρούνται ιδιαίτερα κατάλληλοι για αυτόν τον πειραματισμό, καθώς έχουν συνήθως λιγότερο κατακερματισμένες ομάδες και μεγαλύτερη ευελιξία από τους καθιερωμένους οίκους, όπου ο σχεδιασμός, η προμήθεια υφασμάτων, το product development και η παραγωγή λειτουργούν συχνά σε ξεχωριστά τμήματα.
Η ίδια η διαδικασία σχεδιασμού αντιστράφηκε σε πολλές περιπτώσεις. Αντί οι designers να ξεκινούν με ένα σκίτσο και να αναζητούν στη συνέχεια το κατάλληλο υλικό, κλήθηκαν να ξεκινήσουν από το διαθέσιμο υλικό και να σχεδιάσουν μέσα στους περιορισμούς του.
Αυτή η προσέγγιση αγγίζει και την ουσία της βιώσιμης μόδας: σχεδιασμός με βάση πεπερασμένους πόρους, αντί για απεριόριστη επιλογή πρώτων υλών.
Ο Tubito επισημαίνει, πάντως, ότι ακόμη και ένας όμιλος του μεγέθους της Kering δεν μπορεί να οδηγήσει μόνος του μια νέα τεχνολογία σε βιομηχανική κλίμακα.
Η ζήτηση από έναν όμιλο δεν αρκεί για να χρηματοδοτήσει τις υποδομές που χρειάζονται πολλές startups υλικών. Για να περάσουν οι καινοτομίες στο mainstream, απαιτείται συμμετοχή και άλλων brands και κατασκευαστών, αλλά και επιμερισμός του κόστους, του ρίσκου και της δέσμευσης για δημιουργία παραγωγικής δυναμικότητας.
Το Wardrobe Edition λειτουργεί έτσι περισσότερο ως δοκιμή αγοράς παρά ως απλή δημιουργική άσκηση.
Αν τα νέα looks καταφέρουν να δείξουν ότι τα καινοτόμα υλικά μπορούν να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις της υψηλής μόδας, η επόμενη πρόκληση θα είναι πολύ μεγαλύτερη: να μετατραπούν από ενδιαφέροντα prototypes σε πρώτες ύλες που μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε πραγματική εμπορική κλίμακα.
Πηγή: Vogue Business, Bella Webb, “Kering Invites 10 Designers to Reimagine Sustainable Materials”, 27 Αυγούστου 2026.
Το Material Innovation Lab, που στεγάζεται στα κεντρικά γραφεία της Kering στο Μιλάνο, διαθέτει περισσότερα από 8.000 δείγματα βιώσιμων υλικών από πάνω από 600 κατασκευαστές και innovators.