βιώσιμα ομόλογα

Σημαντική συρρίκνωση κατέγραψε η παγκόσμια αγορά βιώσιμου χρέους το 2025, με τις εκδόσεις πράσινων, κοινωνικών και βιώσιμων ομολόγων και δανείων να μειώνονται έως και κατά 20% σε ετήσια βάση, σύμφωνα με στοιχεία της Environmental Finance.

.

Η συνολική αξία των εκδόσεων εκτιμάται ότι διαμορφώθηκε περίπου στα 1,6 τρισ. δολάρια, χαμηλότερα από τα επίπεδα των προηγούμενων ετών, αντανακλώντας τις πιέσεις που δέχονται οι κεφαλαιαγορές σε ένα περιβάλλον υψηλών επιτοκίων, αυξημένου κόστους χρηματοδότησης και γενικότερης οικονομικής αβεβαιότητας.

Μια νέα, πιο ώριμη φάση φαίνεται πως διανύει η αγορά των κρατικών βιώσιμων ομολόγων (sovereign sustainable bonds), σύμφωνα με την πρώτη έκθεση που δημοσίευσε η Environmental Finance Data — μέρος ενός ευρύτερου, διετούς project παρακολούθησης. Τα στοιχεία αποτυπώνουν καθαρά ότι το δημόσιο χρέος πολλών κρατών πλέον δεν αποτελεί απλώς χρηματοδοτικό εργαλείο, αλλά όχημα για τη μετάβαση στην πράσινη και κοινωνικά βιώσιμη οικονομία.

.

Η ενσωμάτωση περιβαλλοντικών, κοινωνικών και εταιρικής διακυβέρνησης (ESG) κριτηρίων στις επενδύσεις εταιρικών ομολόγων δεν οδηγεί απαραίτητα σε υψηλότερες ονομαστικές αποδόσεις, ωστόσο βελτιώνει σημαντικά τις αποδόσεις όταν αυτές εξετάζονται σε συνάρτηση με τον κίνδυνο, σύμφωνα με πρόσφατη ανάλυση του Environmental Finance.

.

Η ευρωπαϊκή αγορά βιώσιμων επενδύσεων, που μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν μία από τις πιο δυναμικές παγκοσμίως, βρίσκεται πλέον αντιμέτωπη με πρωτοφανές κύμα αμφισβήτησης. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Morningstar, τα ευρωπαϊκά funds που φέρουν την ετικέτα «βιώσιμα» ή «ESG» κατέγραψαν ιστορικά υψηλές εκροές στο τρίτο τρίμηνο του 2025, με τους επενδυτές να αποσύρουν δισεκατομμύρια ευρώ.

.

Η ING εκτιμά ότι τα Sustainability-Linked Bonds (SLB), τα ομόλογα που συνδέουν τους χρηματοοικονομικούς όρους με στόχους βιωσιμότητας, δύσκολα θα γνωρίσουν πλήρη αναβίωση. Παρά το έντονο ενδιαφέρον των τελευταίων ετών, η αγορά έχει παρουσιάσει στασιμότητα λόγω αυξημένης δυσπιστίας, ρυθμιστικών αβεβαιοτήτων και του κινδύνου «greenwashing».

.

Σύμφωνα με ανάλυση της Sustainable Fitch, μόλις τέσσερα υφιστάμενα πράσινα, κοινωνικά ή βιώσιμα (GSS) ομόλογα συμμορφώνονται πλήρως με τις προδιαγραφές της νέας καθοδήγησης για το σήμα «Nature Bond».

.

Το Anthropocene Fixed Income Institute (AFII) δηλώνει ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα πρέπει να επιβάλει μεγαλύτερες περικοπές στο χρέος των τραπεζών που είναι πιο εκτεθειμένες στον κλιματικό κίνδυνο.

.

Το AFII επικρίνει το τρέχον σχέδιο της ΕΚΤ να επιβάλει κυρώσεις για τον κλιματικό κίνδυνο στις εταιρικές ομολογίες που χρησιμοποιούνται ως εξασφαλίσεις, λέγοντας ότι «στερείται φιλοδοξίας» και πρέπει να επεκταθεί ώστε να καλύπτει τις προνομιούχες και καλυμμένες ομολογίες των τραπεζών.

Η αγορά των βιώσιμων ομολόγων στις ΗΠΑ κατακλύζεται φέτος περισσότερο από ποτέ από ξένες εταιρείες, καθώς η πολιτική αντίδραση και τα αμελητέα οφέλη από τις τιμές συνεχίζουν να κρατούν τις αμερικανικές εταιρείες στο περιθώριο.

.

Η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) και το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων (Τ.Π.&Δανείων) υπέγραψαν νέα χρηματοδοτική συμφωνία ύψους 500 εκατ. ευρώ, με σκοπό τη στήριξη εκατοντάδων έργων βιώσιμης ανάπτυξης σε πόλεις και δήμους σε όλη την χώρα.

.

Η νέα συμφωνία θα επιτρέψει στις τοπικές αρχές να επενδύσουν σε καθαρότερο νερό, καλύτερη διαχείριση απορριμμάτων, ασφαλέστερους δρόμους, ενεργειακά αποδοτικά δημόσια κτήρια και «έξυπνες» αστικές υπηρεσίες.