Δ. Πετρωτός: «Η προσβασιμότητα δεν είναι τεχνολογική πολυτέλεια ούτε κοινωνική παραχώρηση»

Πόσο έξυπνη μπορεί να θεωρείται μια πόλη όταν δεν είναι προσβάσιμη σε όλους; Και τι χρειάζεται να αλλάξει ώστε κάθε άνθρωπος να μπορεί να κινείται, να εξυπηρετείται και να συμμετέχει στην καθημερινή ζωή με αυτονομία;

«Η προσβασιμότητα δεν είναι τεχνολογική πολυτέλεια ούτε κοινωνική παραχώρηση. Είναι ανθρώπινο δικαίωμα και βασική υποχρέωση μιας πολιτισμένης κοινωνίας», επισημαίνει ο Δημήτρης Πετρωτός, αρχιτέκτονας και ιδρυτής της Laddroller, μιλώντας στο ESG+ Stories.

Στη συνέντευξή του αναφέρεται στην εξέλιξη του Laddroller, στη νέα γενιά ρομποτικής πλατφόρμας κινητικότητας που αναπτύσσεται στην Κίνα, αλλά και στη Βιομετρική Πολεοδομία, μια ερευνητική προσέγγιση που συνδέει τη μετακίνηση με την ανθρώπινη εμπειρία. Επιπλέον, παρουσιάζει την Ψηφιακή Ταυτότητα Προσβασιμότητας, που σχεδιάζεται για εμπορικά καταστήματα και άλλους χώρους υποδοχής κοινού.

Για τον ίδιο, η ουσία της τεχνολογικής προόδου βρίσκεται στη βελτίωση της καθημερινότητας των ανθρώπων, καθώς, όπως χαρακτηριστικά αναφέρει, «η πρόοδος δεν πρέπει να μετριέται αποκλειστικά από το πόσο έξυπνες γίνονται οι μηχανές μας, αλλά από το πόση περισσότερη ελευθερία προσφέρουν στους ανθρώπους».

1. Σε μια χώρα όπου ακόμη και οι βασικές υποδομές προσβασιμότητας παρουσιάζουν σημαντικές ελλείψεις, μπορεί η τεχνολογική καινοτομία να αποτελέσει μέρος της λύσης ή πρέπει πρώτα να ληφθούν κατάλληλα μέτρα από την πολιτεία;

Ως αρχιτέκτονας και ελεγκτής προσβασιμότητας, ξεκινώ από κάτι θεμελιώδες: η προσβασιμότητα δεν είναι τεχνολογική πολυτέλεια ούτε κοινωνική παραχώρηση. Είναι ανθρώπινο δικαίωμα και βασική υποχρέωση μιας πολιτισμένης κοινωνίας.

Χρειαζόμαστε και την πολιτεία και την τεχνολογία, ταυτόχρονα, με ξεκάθαρους ρόλους. Η πολιτεία και οι δήμοι οφείλουν να εξασφαλίζουν προσβάσιμα πεζοδρόμια, διαβάσεις, ράμπες, δημόσια κτίρια και μέσα μεταφοράς για όλους, ανεξαρτήτως ηλικίας, φυσικής κατάστασης ή αναπηρίας. Η τεχνολογία μπορεί να διευρύνει τις δυνατότητες του ανθρώπου, προσφέροντας μεγαλύτερη αυτονομία, ασφάλεια και ελευθερία επιλογών. Δεν πρέπει όμως να γίνει άλλοθι για την απουσία πολιτικής βούλησης.

"Δεν μπορούμε να ζητάμε από έναν άνθρωπο να αγοράσει ένα ακριβότερο, πιο προηγμένο αμαξίδιο για να αντισταθμίσει την αδυναμία ενός δήμου να κατασκευάσει ένα σωστό πεζοδρόμιο."

Η ιδέα γεννήθηκε όταν χρειάστηκε να προσαρμόσω την κατοικία μιας παλαιότερης πελάτισσάς μου, που είχε αποκτήσει κινητική αναπηρία έπειτα από σοβαρό τροχαίο. Μπορούσα να αλλάξω έπιπλα, κουζίνα και διακόπτες, αλλά όχι να χαμηλώσω ολόκληρο τον κόσμο γύρω της, έναν κόσμο σχεδιασμένο σχεδόν εξ ολοκλήρου για ανθρώπους σε όρθια στάση.

Έτσι, αντί να προσαρμόζουμε μόνο το περιβάλλον στο συμβατικό αμαξίδιο, διευρύναμε τις δυνατότητες του ίδιου του μέσου. Το Laddroller είναι μια πατενταρισμένη πλατφόρμα μετακίνησης που μεταβάλλει τη γεωμετρία της και επιτρέπει στον χρήστη να μεταβαίνει από την καθιστή στην όρθια στάση αξιοποιώντας την κίνηση των ίδιων των τροχών. Η ουσία δεν είναι μόνο ότι ο άνθρωπος μπορεί να σηκωθεί, αλλά ότι επιλέγει τη στάση του ανάλογα με την περίσταση, χωρίς να αλλάζει συσκευή ή να ζητά συνεχώς βοήθεια.

Ως μηχανικός, πιστεύω ότι η τεχνολογία μπορεί να υπερβεί ορισμένους περιορισμούς. Ως αρχιτέκτονας, επιμένω ότι η ιδανική λύση είναι να μην τους δημιουργούμε εξαρχής.

2. Ποια είναι μέχρι σήμερα η ανταπόκριση της αγοράς στο Laddroller; Η ελληνική αγορά συγκριτικά με του εξωτερικού παρουσιάζει εξίσου ενδιαφέρον;

Η ανταπόκριση είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντική, ανθρώπινα και επιχειρηματικά. Ενδιαφέρον δείχνουν όχι μόνο άνθρωποι που χρειάζονται αμαξίδιο, αλλά και επιστήμονες, ερευνητικά ιδρύματα, επαγγελματίες υγείας, επιχειρήσεις και φορείς που βλέπουν ότι επαναπροσδιορίζουμε μια ολόκληρη κατηγορία κινητικότητας.

Από τα πρώτα χρόνια λαμβάνουμε μηνύματα από πολλές χώρες. Οι περισσότεροι δεν ρωτούν πρώτα για ταχύτητα ή μπαταρία, αλλά αν θα μπορούν να φτάσουν ένα ράφι, να εργαστούν ευκολότερα, να σταθούν μπροστά στον καθρέφτη ή να αγκαλιάσουν κάποιον όρθιο. Η εμπορική αξία της τεχνολογίας μας συνδέεται ακριβώς με την αποκατάσταση τέτοιων αυτονόητων δυνατοτήτων.

Οφείλω να διευκρινίσω ότι αυτή η ανταπόκριση δεν ταυτίζεται ακόμη με πωλήσεις μεγάλης κλίμακας. Βρισκόμαστε στη μετάβαση από την έρευνα, τα λειτουργικά πρωτότυπα και τις πιλοτικές συνεργασίες στη βιομηχανική παραγωγή και εμπορική διάθεση, που απαιτεί πιστοποίηση, αξιολόγηση ασφάλειας, παραγωγική οργάνωση, υποστήριξη και χρηματοδότηση.

Στις ΗΠΑ, συνεργασία με τον οργανισμό Paralyzed Veterans of America, με προοπτική πιλοτικής αξιολόγησης σε περιβάλλοντα αποκατάστασης και φροντίδας βετεράνων. Ο σχεδιασμός περιλαμβάνει πρόγραμμα αναφοράς με 150 συσκευές, που το βλέπουμε ως επόμενο βήμα και όχι ως ολοκληρωμένη εμπορική εγκατάσταση.

Η ελληνική αγορά παρουσιάζει ένα παράδοξο: η ανάγκη είναι εξαιρετικά μεγάλη, αλλά η δυνατότητα απορρόφησης καινοτόμων προϊόντων σχετικά περιορισμένη. Οι ανάγκες σε αποκατάσταση, ανεξάρτητη διαβίωση και υποστήριξη ηλικιωμένων είναι σημαντικές, αλλά η αγορά είναι μικρότερη, πιο ευαίσθητη στην τιμή, με περιορισμένες αποζημιώσεις και προμήθειες που κοιτούν το αρχικό κόστος περισσότερο από τη συνολική αξία. Αν όμως μια τεχνολογία επιτρέπει σε κάποιον να εργάζεται, να κινείται ανεξάρτητα ή να χρειάζεται λιγότερη υποστήριξη, η αξία της, μαζί με τη συντήρηση, την κοινωνική συμμετοχή και, όπου τεκμηριώνονται κλινικά, τα οφέλη υγείας, ξεπερνά κατά πολύ την τιμή της.

Στην Αμερική, στην Ασία και σε ορισμένες ευρωπαϊκές αγορές, νοσοκομεία, ασφαλιστικοί φορείς, αεροδρόμια, αλυσίδες λιανικής, πανεπιστήμια και διαχειριστές εγκαταστάσεων βλέπουν συχνότερα μια τέτοια τεχνολογία ως επένδυση. Γι' αυτό, εκτός από το προσωπικό βοήθημα, αναπτύσσουμε μοντέλο θεσμικής χρήσης: ο οργανισμός διαθέτει μικρό στόλο συσκευών σε επισκέπτες, εργαζομένους ή ωφελούμενους, όπως σήμερα διαθέτει ανελκυστήρες, και η προσβασιμότητα γίνεται από προσωπική δαπάνη οργανωμένη υπηρεσία.

3. Όσον αφορά το νέο αμαξίδιο που αναπτύσσετε, σε τι στάδιο βρίσκεται ο σχεδιασμός του και σε τι θα διαφέρει από το Laddroller;

Ο όρος «νέο αμαξίδιο» είναι πλέον περιοριστικός για αυτό που αναπτύσσουμε.

Στην Κίνα αναπτύσσουμε μια νέα γενιά ρομποτικής πλατφόρμας κινητικότητας που συνδυάζει τα πλεονεκτήματα του ηλεκτροκίνητου αμαξιδίου, την αλλαγή στάσης ενός εξωσκελετικού συστήματος και την ευφυΐα ενός σύγχρονου ρομπότ. Δεν θέλουμε απλώς ένα Laddroller με περισσότερους αισθητήρες ή ισχυρότερους κινητήρες, αλλά μια πλατφόρμα που προσαρμόζεται στο σώμα, στις προτιμήσεις και στο περιβάλλον του χρήστη, με ακριβή έλεγχο κίνησης, συγχρονισμό μηχανισμών, ρομποτική αίσθηση του χώρου και σύστημα λήψης αποφάσεων που υποστηρίζει τον άνθρωπο χωρίς να του αφαιρεί τον έλεγχο.

Ως προς το στάδιο ανάπτυξης, διακρίνουμε δύο γενιές. Το αρχικό Laddroller έχει φτάσει σε λειτουργικά πρωτότυπα. Η επόμενη πρόκληση είναι η βιομηχανική ωρίμανση, οι δοκιμές, η τεκμηρίωση ασφάλειας και η οργάνωση παραγωγής. Η νέα ρομποτική πλατφόρμα βρίσκεται ακόμη σε φάση μηχανολογικής και ηλεκτρονικής ανάπτυξης (επιλογή κινητήρων, συστημάτων ελέγχου, αισθητήρων και υπολογιστικής αρχιτεκτονικής).

4. Σε μια χώρα που δεν φημίζεται για την προσβασιμότητά της, όπως η Ελλάδα, τα αναπηρικά αμαξίδια «νέας γενιάς», αν μπορούμε να τα αποκαλέσουμε έτσι, πώς βοηθούν τα άτομα με αναπηρία να έχουν μια πιο λειτουργική καθημερινότητα;

Αρχικά, τα άτομα με κινητικές αναπηρίες δεν είναι μια ενιαία κατηγορία με πανομοιότυπες ανάγκες. Ο καθένας έχει διαφορετικές δυνατότητες, συνήθειες, περιβάλλον και, κυρίως, επιθυμίες, κάτι που η παραδοσιακή βιομηχανία βοηθημάτων δεν έχει πάντα λάβει υπόψη.

Πρώτον, η αλλαγή στάσης. Ο χρήστης μετακινείται καθιστός όταν τον εξυπηρετεί και ανυψώνεται όταν χρειάζεται ύψος πρόσβασης ή διαφορετικό επίπεδο κοινωνικής αλληλεπίδρασης. Σκεφτείτε έναν γονέα που θέλει να αγκαλιάσει το παιδί του ή να σταθεί δίπλα του σε μια σχολική εκδήλωση: τέτοιες στιγμές δεν χωρούν σε πίνακα προδιαγραφών, έχουν όμως ανεκτίμητη αξία. Η όρθια στάση μπορεί επίσης, όταν ενδείκνυται ιατρικά και εφαρμόζεται σωστά, να βοηθήσει σε ορισμένα προβλήματα της παρατεταμένης καθιστικής θέσης.

Δεύτερον, η αντιμετώπιση μικρών εμποδίων, κρίσιμη για τις ελληνικές πόλεις. Ένα χαμηλό κράσπεδο, μια ανωμαλία, ένα μικρό σκαλοπάτι ή μια ακατάλληλη επιφάνεια μπορούν να σταματήσουν ένα συμβατικό αμαξίδιο. Με τετρακίνηση, κατάλληλους τροχούς και μεταβαλλόμενη γεωμετρία, το Laddroller σχεδιάστηκε για δυσκολότερα εδάφη και ορισμένα συνηθισμένα αστικά εμπόδια, πάντα εντός των ορίων ασφαλούς λειτουργίας. Δεν αντιμετωπίζει οποιοδήποτε εμπόδιο ούτε αντικαθιστά ράμπες, ανελκυστήρες και προσβάσιμες διαδρομές.

Τρίτον, η υποβοηθούμενη και, μελλοντικά, αυτόνομη πλοήγηση. Οι αισθητήρες εντοπίζουν εμπόδια και μειώνουν τον κίνδυνο σύγκρουσης. Σε πιο εξελιγμένα συστήματα, ο χρήστης θα δηλώνει προορισμό και η συσκευή θα αναλαμβάνει μέρος της πλοήγησης υπό την εποπτεία του, κάτι πολύτιμο για όσους έχουν περιορισμένη κινητικότητα των άνω άκρων ή δυσκολεύονται με τον συνεχή χειρισμό ενός joystick.

5. Σε ποιο στάδιο βρίσκεται η ανάπτυξη της νέας λειτουργίας πλοήγησης, η οποία θα λαμβάνει υπόψη το πώς αισθάνονται οι χρήστες κατά τη μετακίνησή τους στην εκάστοτε διαδρομή; Ποια είναι τα επόμενα βήματα για την υλοποίησή της και τι είδους πληροφορίες θα παρέχει στους χρήστες; Θα μπορούσε να εφαρμοστεί στην Ελλάδα δεδομένων των υποδομών της;

Τα σημερινά συστήματα πλοήγησης υπολογίζουν εξαιρετικά αποστάσεις, χρόνους και διαδρομές, αλλά γνωρίζουν ελάχιστα για το πώς τις βιώνει ο άνθρωπος. Δεν μπορούν, σε γενικές γραμμές, να πουν ποια διαδρομή είναι λιγότερο κουραστική, προσφέρει μεγαλύτερη αίσθηση ασφάλειας ή ταιριάζει σε συγκεκριμένες κινητικές ή αισθητηριακές ανάγκες. Κι όμως, η συντομότερη διαδρομή δεν είναι απαραίτητα και η καλύτερη διαδρομή.

Αυτό το εξετάζουμε μέσα από την έννοια της Biometric Urbanism, ή Βιομετρικής Πολεοδομίας, και την ερευνητική κατεύθυνση των 8 Degrees of Freedom – 8DoF, δηλαδή των Οκτώ Βαθμών Ελευθερίας. Στη μηχανική και στη ρομποτική περιγράφουμε την κίνηση με έξι βαθμούς ελευθερίας: τρεις μετατοπίσεις και τρεις περιστροφές. Προτείνουμε δύο ακόμη. Η έβδομη είναι ο χρόνος: πότε γίνεται μια διαδρομή, πόσο διαρκεί, ποιες συνθήκες επικρατούν και πώς αλλάζει η εμπειρία μέσα στην ημέρα. Η όγδοη είναι η εσωτερική κατάσταση του ανθρώπου: η φυσιολογική, ψυχοφυσιολογική και βιωματική του ανταπόκριση στο περιβάλλον.

Η προσέγγισή μας συνδυάζει τρεις κατηγορίες πληροφοριών: τη φυσική μορφή του περιβάλλοντος (γεωμετρία, κλίσεις, υψομετρικές διαφορές, επιφάνειες, είσοδοι, ανελκυστήρες, εμπόδια), τις συνθήκες της μετακίνησης (θόρυβος, φωτισμός, θερμοκρασία, κίνηση πεζών, αναμονή σε διαβάσεις, συνωστισμός) και, το πιο καινοτόμο, την ανταπόκριση του ίδιου του χρήστη.

Επιστημονικά, δεν ισχυριζόμαστε ότι ένα μηχάνημα διαβάζει με βεβαιότητα συναισθήματα ή ότι μια φυσιολογική αντίδραση ισοδυναμεί αυτομάτως με φόβο, άγχος ή δυσφορία. Μπορούμε όμως να μελετήσουμε επαναλαμβανόμενα ψυχοφυσιολογικά μοτίβα, να τα συσχετίσουμε με το περιβάλλον και τις αναφορές των χρηστών και, εφόσον επικυρωθούν οι μέθοδοι, να εντοπίσουμε χωρικές συσχετίσεις: σημεία όπου πολλοί χρήστες δείχνουν αυξημένη επιβάρυνση ή δυσφορία, και διαδρομές που συνδέονται με ήρεμες, άνετες εμπειρίες. Αυτά μπορούν να γίνουν Urban Emotion Maps, χάρτες βιωματικής ανταπόκρισης με περιοχές αυξημένης επιβάρυνσης (Stress Hotspots) και σχετικής ηρεμίας (Calm Coldspots).

Μια ακόμη βασική αρχή: τα προσωπικά δεδομένα πρέπει να ανήκουν και να ελέγχονται από τον ίδιο τον άνθρωπο που τα παράγει. Αυτό σημαίνει ελεύθερη και ανακλητή συναίνεση, ελαχιστοποίηση δεδομένων, ισχυρή κρυπτογράφηση και αποφυγή επαναταυτοποίησης. Εξετάζουμε και αποκεντρωμένες αρχιτεκτονικές, μεταξύ άλλων με τεχνολογίες DLT και blockchain, όχι ως αυτοσκοπό αλλά ως πιθανά εργαλεία διαφάνειας και ελέγχου πρόσβασης. Δεν θέλουμε έναν μηχανισμό παρακολούθησης, αλλά ένα εργαλείο με το οποίο οι άνθρωποι βελτιώνουν την καθημερινότητά τους και, αν το επιλέξουν, συμβάλλουν σε καλύτερο αστικό σχεδιασμό.

Για την Ελλάδα η απάντησή μου είναι απολύτως θετική. Μάλιστα, οι ίδιες οι αδυναμίες των ελληνικών υποδομών καθιστούν μια τέτοια εφαρμογή ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα. Δεν χρειαζόμαστε τέλεια πόλη για να τη χαρτογραφήσουμε. Μια πόλη με προβλήματα προσφέρει πεδίο για εντοπισμό, τεκμηρίωση και προτεραιοποίηση παρεμβάσεων. Θα μπορούσαμε να ξεκινήσουμε ένα πιλοτικό πρόγραμμα σε μια περιοχή ελληνικής πόλης, με συμμετοχή ατόμων με αναπηρία, ερευνητικών ιδρυμάτων και τοπικής αυτοδιοίκησης, με διπλό όφελος: καλύτερη πληροφόρηση για τον πολίτη και ουσιαστικά δεδομένα για τον σχεδιασμό.

6. Πώς οραματίζεστε την εξέλιξη της αστικής κινητικότητας την επόμενη δεκαετία και ποιον ρόλο φιλοδοξείτε να διαδραματίσετε σε αυτή τη μετάβαση;

Η κινητικότητα θα εξελιχθεί σε ένα ενοποιημένο, εξατομικευμένο και διασυνδεδεμένο οικοσύστημα, όπου ηλεκτροκίνητα μέσα, ρομποτικές πλατφόρμες, αυτόνομα οχήματα, ψηφιακές υποδομές και τεχνητή νοημοσύνη συνεργάζονται, και η τεχνολογία προσαρμόζεται στον άνθρωπο αντί για το αντίθετο. Θα αλλάξει και η ίδια η έννοια του αμαξιδίου: από ιατρικό βοήθημα σε προηγμένη πλατφόρμα προσωπικής κινητικότητας, με αισθητηριακή αντίληψη, υποβοήθηση πλοήγησης και επικοινωνία με τις υποδομές. Η σύγκλιση ηλεκτροκίνητων αμαξιδίων, ρομποτικής και εξωσκελετών είναι, κατά τη γνώμη μου, από τις πιο ενδιαφέρουσες προοπτικές.

Το μέλλον της κινητικότητας είναι αδιαχώριστο από το μέλλον της αρχιτεκτονικής και της πολεοδομίας. Η «έξυπνη πόλη» έχει ταυτιστεί με αισθητήρες, δίκτυα και αυτοματισμούς, που έχουν αξία αλλά δεν αρκούν. Για μένα, μια πραγματικά έξυπνη πόλη δεν είναι εκείνη που διαθέτει τους περισσότερους αισθητήρες. Είναι εκείνη που επιτρέπει στους περισσότερους ανθρώπους να ζουν ανεξάρτητα, με ασφάλεια και αξιοπρέπεια.

"Γιατί τελικά η πρόοδος δεν πρέπει να μετριέται αποκλειστικά από το πόσο έξυπνες γίνονται οι μηχανές μας, αλλά από το πόσο περισσότερη ελευθερία προσφέρουν στους ανθρώπους."

7. Πρόσφατα αναφερθήκατε στην ανάγκη να επανεξετάσουμε την προσβασιμότητα όχι μόνο στους δημόσιους χώρους, αλλά και στο εσωτερικό των εμπορικών καταστημάτων, μέσα από μια νέα προσέγγιση που συνδέεται με τους «Οκτώ Βαθμούς Ελευθερίας» (8DoF). Πώς μπορεί αυτή η φιλοσοφία να αλλάξει την εμπειρία των καταναλωτών και τι ακριβώς είναι η νέα «Ψηφιακή Ταυτότητα Προσβασιμότητας» που σχεδιάζετε;

Ένα κατάστημα μπορεί να πληροί τις προδιαγραφές χωρίς να προσφέρει ισότιμη εμπειρία: μια πόρτα δύσκολη στον χειρισμό, ένας διάδρομος που στενεύει από μια προσωρινή διαφημιστική κατασκευή, ένας πάγκος που αναγκάζει τον χρήστη αμαξιδίου να κοιτάζει διαρκώς προς τα πάνω. Έντονος φωτισμός, αντανακλάσεις, δυνατή μουσική, κακή ακουστική, οσμές, συνωστισμός ή δυσνόητη οργάνωση δυσκολεύουν εξίσου άτομα με προβλήματα όρασης, ηλικιωμένους ή άτομα με αισθητηριακή υπερευαισθησία.

Έτσι γεννήθηκε μια νέα υπηρεσία που αναπτύσσουμε στο πλαίσιο του Laddroller: μια ολοκληρωμένη, πολυδιάστατη αξιολόγηση προσβασιμότητας για εμπορικά καταστήματα και άλλους χώρους υποδοχής κοινού. Εξετάζει τρεις αλληλένδετες κατηγορίες εμποδίων:

Φυσικά: υψομετρικές διαφορές, διάδρομοι, πόρτες, χώροι ελιγμών, πάγκοι, πρόσβαση στα προϊόντα και γενικά γεωμετρικές και εργονομικές παράμετροι.

Αισθητηριακά: φωτισμός, θόρυβος, οσμές, θερμοκρασία, συγκέντρωση ανθρώπων και κάθε συνθήκη που επηρεάζει την άνεση του επισκέπτη.

Γνωστικά: ευκολία προσανατολισμού, σαφήνεια σήμανσης, κατανόηση της οργάνωσης του χώρου και πνευματική προσπάθεια για μια απλή δραστηριότητα.

Το αποτέλεσμα αποτυπώνεται στο Digital Accessibility ID, δηλαδή την Ψηφιακή Ταυτότητα Προσβασιμότητας: μια πολυδιάστατη ταυτότητα αξιολόγησης με αναγνωρίσιμο διακριτικό και κωδικό QR, ώστε ο επισκέπτης να έχει πρόσβαση στις πληροφορίες πριν ή κατά την επίσκεψη. Δεν θέλουμε άλλη μία ταμπέλα «προσβάσιμο», αφού το τι σημαίνει προσβάσιμο διαφέρει από άνθρωπο σε άνθρωπο. Θέλουμε σαφή πληροφόρηση, με απλά εικονίδια, περιγραφικό κείμενο και προσβάσιμες ψηφιακές ή έντυπες μορφές, ώστε ο ίδιος ο επισκέπτης να κρίνει αν ο χώρος του ταιριάζει. Η Ψηφιακή Ταυτότητα δεν υποκαθιστά τη θεσμοθετημένη πιστοποίηση ή τον έλεγχο συμμόρφωσης. Λειτουργεί συμπληρωματικά, με ένα επιπλέον επίπεδο βιωματικής πληροφόρησης.

Συνοψίζοντας τη φιλοσοφία των 8DoF και της Ψηφιακής Ταυτότητας Προσβασιμότητας: το ζητούμενο δεν είναι απλώς να μπούμε σε ένα κατάστημα, αλλά να κινηθούμε, να επιλέξουμε, να εξυπηρετηθούμε και να συμμετάσχουμε στην καθημερινή ζωή με ανεξαρτησία, άνεση και αξιοπρέπεια.

"Γιατί η πραγματική συμπερίληψη δεν αρχίζει όταν ξεπερνάμε ένα εμπόδιο. Αρχίζει από τη στιγμή που ο σωστός σχεδιασμός καθιστά το εμπόδιο περιττό."

Ο στόχος δεν είναι μόνο να περιγράψουμε τα προβλήματα, αλλά να βοηθήσουμε την επιχείρηση να τα λύσει. Μετά την αξιολόγηση θα προτείνουμε βελτιώσεις ιεραρχημένες με βάση εάν είναι τεχνικώς εφικτές, το όφελος και την απαιτούμενη επένδυση. Κάποιες απαιτούν αρχιτεκτονικές αλλαγές. Άλλες είναι απλές: μετακίνηση μιας προθήκης ή ενός προϊόντος, καλύτερη σήμανση, ένα σημείο ανάπαυσης, ώρες αγορών με λιγότερο θόρυβο και ηπιότερο φωτισμό. Συχνά αρκεί να δούμε τον χώρο από τη σκοπιά κάποιου άλλου. Η διαδικασία δεν τελειώνει με μια έκθεση: θα επιστρέφουμε για να επαληθεύουμε ποιες παρεμβάσεις έγιναν και αν βελτιώθηκαν πραγματικά οι συνθήκες. Η συνεχής αξιολόγηση είναι βασικό στοιχείο του μοντέλου.