Την ανάγκη η ευρωπαϊκή καθαρή μετάβαση να συνδυάζεται με κοινωνική συνοχή, ανταγωνιστικότητα και ενεργειακή ανεξαρτησία υπογράμμισε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, κατά τη συνάντησή του στην Αθήνα με τον Ευρωπαίο Επίτροπο για το Κλίμα, το Μηδενικό Ισοζύγιο και την Καθαρή Ανάπτυξη Wopke Hoekstra.
.
Για δεκαετίες, οι περισσότερες κατασκευές σχεδιάζονταν με βάση τις θερμοκρασίες, τις βροχοπτώσεις και τα ακραία φαινόμενα που γνωρίζαμε από το παρελθόν — στην καλύτερη περίπτωση, με βάση τις συνθήκες του παρόντος. Ένα ξενοδοχείο, ένας αυτοκινητόδρομος, ένα λιμάνι ή ένα ενεργειακό δίκτυο κατασκευαζόταν πάνω σε ιστορικά δεδομένα, παρότι θα συνεχίσει να λειτουργεί για αρκετές δεκαετίες, σε ένα κλίμα πολύ διαφορετικό από το σημερινό.
.
Σε σημαντική χαλάρωση του χρονοδιαγράμματος για τους κανόνες μεθανίου προχώρησε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, εγκρίνοντας πρόταση για τριετή αναβολή των υποχρεώσεων που αφορούν τις εισαγωγές πετρελαίου, φυσικού αερίου και άνθρακα.
.
Η απόφαση έρχεται μετά από εντατικές πιέσεις από κυβερνήσεις, μεταξύ των οποίων η Γαλλία, η Τσεχία και η Ιταλία, αλλά και από τις Ηνωμένες Πολιτείες, που έχουν προειδοποιήσει ότι οι νέοι κανόνες θα μπορούσαν να προκαλέσουν προβλήματα στις ενεργειακές προμήθειες προς την Ευρώπη.
Σε μια Ευρώπη που αναζητά ταυτόχρονα φθηνότερη ενέργεια, μικρότερη εξάρτηση από εισαγόμενα καύσιμα και ισχυρότερη ανταγωνιστικότητα, οι βιώσιμες επενδύσεις αποκτούν ιδιαίτερη βαρύτητα. Τα νέα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπή, που δημοσιεύτηκαν στις 20 Οκτωβρίου, δείχνουν ότι από το 2021 έχουν διοχετευθεί περισσότερα από 1,2 τρισ.
Νέες περιβαλλοντικές απαιτήσεις έρχονται για τις μεγάλες μονάδες εκτροφής χοίρων και πουλερικών στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλάζοντας σταδιακά τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίζονται τις εκπομπές ρύπων, τα απόβλητα και τους παραγωγικούς τους πόρους. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε τους νέους Ενιαίους Όρους Λειτουργίας (UCOL), με στόχο τον περιορισμό της ρύπανσης από την εντατική κτηνοτροφία, επιδιώκοντας παράλληλα την απλούστευση των διοικητικών διαδικασιών και τη μείωση της γραφειοκρατίας για τους παραγωγούς.
.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση, επιχειρώντας να ενισχύσει τη διαφάνεια γύρω από την κατανάλωση ενέργειας, την πίεση στους φυσικούς πόρους, όπως το νερό, αλλά και τις αυξημένες εκπομπές άνθρακα, προχωρά στη δημιουργία ενός κοινού συστήματος αξιολόγησης των data centers.
.
Τα data centers αναμένεται να καταναλώνουν πάνω από το 3% της ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ έως το 2030. Η βιωσιμότητά τους θα κρίνεται πλέον με βάση συγκρίσιμα δεδομένα και όχι μόνο από την αγορά «πράσινης» ηλεκτρικής ενέργειας.
Τι αλλάζει με το νέο σύστημα
Σε μια νέα εποχή για την επικοινωνία της βιωσιμότητας περνούν οι επιχειρήσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς από τις 27 Σεπτεμβρίου 2026 τίθενται σε εφαρμογή οι νέοι κανόνες της οδηγίας Empowering Consumers for the Green Transition (EmpCo), οι οποίοι ενισχύουν το πλαίσιο κατά του greenwashing και περιορίζουν σημαντικά τη χρήση αόριστων περιβαλλοντικών ισχυρισμών.
.
Τη δημιουργία μιας νέας ευρωπαϊκής «Climate Insurance Alliance» για την αύξηση της ασφαλιστικής κάλυψης απέναντι στις ζημιές από ακραία καιρικά φαινόμενα ανακοίνωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von der Leyen, μετά από ένα καλοκαίρι που σημαδεύτηκε από ξηρασίες, πυρκαγιές και επαναλαμβανόμενους καύσωνες σε πολλές περιοχές της Ευρώπης.
.
Η πρωτοβουλία έρχεται καθώς η Ευρώπη αποτελεί την ταχύτερα θερμαινόμενη ήπειρο στον κόσμο, με τον ρυθμό αύξησης της θερμοκρασίας να είναι περίπου διπλάσιος από τον παγκόσμιο μέσο όρο.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει εκτεταμένη αναμόρφωση του πλαισίου των δημόσιων συμβάσεων στην ΕΕ, με στόχο απλούστερους κανόνες, λιγότερη γραφειοκρατία και μεγαλύτερη αξιοποίηση των κρατικών προμηθειών ως εργαλείου για την πράσινη μετάβαση, την καινοτομία, την οικονομική ασφάλεια και τη στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης.
.
Η πρόταση για νέο Κανονισμό Δημοσίων Συμβάσεων υιοθετήθηκε στις 9 Σεπτεμβρίου 2026 και φιλοδοξεί να εκσυγχρονίσει ένα πεδίο που αντιστοιχεί περίπου στο 15% του ΑΕΠ της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση ενισχύει την οικονομική και πολιτική της παρουσία στην Αρκτική με ένα νέο επενδυτικό πακέτο ύψους περίπου 232 εκατομμυρίων δολαρίων στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας «Global Gateway» όπως ανακοίνωσε η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν κατά τη διάρκεια επίσκεψής της στο Νουούκ. Το πακέτο θα υλοποιηθεί σε συνεργασία με τη Γροιλανδία εντός του τρέχοντος και του επόμενου έτους.
